“THE FOURTH OF JULY” VÀ GIẤC MƠ MỸ

Nhà bình luận nổi tiếng của chương trình News Hour, Roger Rosenblatt, tóm lược về nguồn gốc nước Mỹ: “Quốc gia được thành lập từ những giấc mơ, và cũng qua đó, đã hun đúc nên giấc mơ của cả một quốc gia”.

Vâng đúng thế. Ngoài trừ số nhỏ người bản xứ, đất nước Hoa Kỳ được xây dựng nên do bàn tay và khối óc của những kẻ bên ngoài. Họ đến đây từ trăm ngả đường khác nhau và hàng trăm vùng đất khác nhau.

Irving Berlin, được xem là một trong những nhạc sĩ lớn nhất của nền âm nhạc Mỹ và tác giả của nhạc phẩm bất hủ God Bless America được hát trong mọi ngày lễ, nhất là Lễ Độc Lập Hoa Kỳ (the Fourth of July) không phải là người sinh ra và lớn lên trên nước Mỹ.

Cậu bé có tên Mỹ là Irving Berlin sinh tại Nga vào năm 1888. Cậu theo cha mẹ đến định cư tại New York khi mới vừa lên 4 tuổi. Khi còn rất nhỏ, cậu Irving phải vừa làm nghề dọn chén bát trong một nhà hàng và vừa học sáng tác nhạc, một bộ môn mà cậu say mê. Sau khi nhạc phẩm đầu tay được xuất bản vào lúc 13 tuổi, tên tuổi của nhạc sĩ trẻ tài ba Irving Berlin đã trở thành đồng nghĩa với nền âm nhạc Hoa Kỳ thế kỷ 20 qua nhiều nhạc phẩm vượt thời gian.

 Bà Madeleine Albright, cựu Bộ Trưởng Ngoại Giao và là người phụ nữ đầu tiên giữ chức vụ cao cấp nhất trong chính phủ Hoa Kỳ, vốn là người Tiệp Khắc. Cha mẹ bà đã phải vượt qua nhiều biên giới để trốn tránh chế độ Cộng Sản khi tiếng xích xe tăng Liên Xô nghiền nát đường phố thủ đô Prague vào năm 1948. Cuối cùng bà cùng gia đình đã vượt thoát được và định cư tại Hoa Kỳ khi Madeleine Albright vừa 11 tuổi. Bà theo học Luật, đỗ tiến sĩ và trở thành người phụ nữ đầu tiên giữ chức Ngoại Trưởng Hoa Kỳ.

Edward Bannister, họa sĩ nổi tiếng về phong cảnh của Mỹ là một người da đen. Cha của ông sinh ra tại Barbados, West Indies. Tác phẩm Under The Oaks của ông là một trong những thành tựu nghệ thuật lớn của nền hội họa Hoa Kỳ thế kỷ 19. Tác phẩm này đoạt giải nhất trong cuộc thi đánh dấu 100 năm hội họa tại Philadelphia Centennial Exposition. Khi khám phá ra Edward Bannister là người da đen, ban giám khảo có ý định thu hồi giải thưởng. Tuy nhiên, trước sự đấu tranh của những họa sĩ đồng nghiệp, nhất là của những họa sĩ da trắng đã từng cùng tranh giải với ông, Ban Giám Khảo đã hủy bỏ dự tính.

Những người di dân điển hình thuộc nhiều lãnh vực, màu da và chủng tộc khác nhau. Họ không từng quen biết nhau, không cùng một thế hệ, không cùng huyết thống và chẳng hẹn hò đính ước gì nhau.

Những người di dân đầu tiên không phải ai cũng giàu có, học hành, trí thức, trái lại phần đông họ rất nghèo nàn, ít học, đến đây từ hai bàn tay trắng. Tuy nhiên, dù từ đâu đến và trong hoàn cảnh nào, họ đã cùng góp bàn tay đưa nước Mỹ từ một vùng đất hoang vu thuộc địa của Anh thành một cường quốc tự do, dân chủ và thịnh vượng nhất thế giới ngày nay.

Câu chuyện thành công của nước Mỹ, đúng như Roger Rosenblatt viết, đã bắt đầu từ một giấc mơ chung: Giấc Mơ Mỹ hay American Dream như chúng ta thường nghe gọi bằng tiếng Anh. American Dream được định nghĩa trong tự điển Wordsmyth như là “một lý tưởng của người Mỹ, nhờ đó, bất cứ người nào cũng có thể nhận được sự giàu có vật chất, bình đẳng, tự do, và các giá trị tương tự (the American ideal that any man or woman may obtain material wealth, equality, freedom, and the like)”.

American Dream đã giúp nhân dân Mỹ chiến thắng đạo quân tinh nhuệ của Anh Hoàng George III trong cuộc chiến tranh giành độc lập (1775-1783), đã giúp nhân dân Mỹ vượt qua những bất đồng kinh tế chính trị sâu sắc trong thời kỳ chiến tranh nội chiến (1860-1865), đã giúp đưa nước Mỹ trở nên quốc gia có lợi nhất sau cả hai cuộc chiến tranh thế giới.

American Dream là giấc mơ mà những người cha sáng lập của quốc gia Hoa Kỳ từng ôm ấp và theo đuổi: Tự Do, Dân Chủ và Cường Thịnh. Tổng Thống đầu tiên George Washington đã từng dặn dò: “Tôi mong được thấy Hoa Kỳ mãi mãi là đất nước của tự do và công lý”. Tượng đài kỷ niệm Tổng Thống George Washington được kiến trúc dựa theo tinh thần độc lập, tự chủ và vươn lên đó.

American Dream là giấc mơ bình đẳng mà Mục Sư Martin Luther King đã đọc trên thềm đài kỷ niệm Lincoln ngày 28 tháng 8 năm 1963: “Tôi mơ một ngày, trên đồi Georgia, con cháu của những người nô lệ cũ, và con cháu của những chủ nô cũ, ngồi lại với chung một bàn trong tình huynh đệ...Tôi mơ một ngày, bốn người con của tôi sẽ được sống trong một đất nước, nơi đó, chúng sẽ không bị phán xét do màu da mà chính bằng tư cách riêng của chúng”.

American Dream, qua nhiều thời đại, từ những người trên chiếc tàu Mayflower cho đến hôm nay, đã được làm phong phú thêm để trở thành một bản sắc văn hóa, một truyền thống đặc biệt của quốc gia này.

Tran Trung Dao 3

Trần Trung Đạo

________________________

 

 
 
tudo
 
Vào ngày 4 tháng 7, người Mỹ sẽ cùng nhau hội tụ để chúc mừng Ngày Độc Lập (Quốc Khánh Mỹ) – ngày lễ lớn nhất năm, đánh dấu sự ra đời của Hoa Kỳ phồn vinh sau bước ngoặt quan trọng khi quốc gia này giành được độc lập từ Đế Quốc Anh sau cuộc Chiến tranh Cách mạng, kỷ niệm 242 năm kể từ ngày thông qua Tuyên Ngôn Độc Lập vào 04/07/1776.
 
Đây vừa là ngày lịch sử quan trọng đối với người Mỹ vừa như một thông lệ, nó đã trở thành kỳ nghỉ lớn nhất với nhiều sự kiện và tiệc tùng diễn ra trên khắp đất nước, ở mọi tiểu bang.
 
Ngày này thường diễn ra với những màn pháo hoa rực rỡ, diễn hành, tiệc nướng và dã ngoại, đoàn tụ gia đình và tổ chức các trận đấu bóng chày. Đây là một lý do hợp tình để tất cả mọi người ra ngoài và ăn mừng những cống hiến, những điều tạo nên Hoa Kỳ hôm nay, và những gì làm cho Hoa Kỳ trở nên tuyệt vời như thế!
 
Independence Day – Ngày Quốc Khánh Mỹ Diễn Ra Khi Nào?
 
“July 4” hay chúng ta thường gọi “the 4th of July” (ngày 04 tháng 7)
 
Ý Ngĩa Ngày Độc Lập Và Câu Chuyện Đằng Sau
 
Đó là một trong những ngày lễ lớn nhất trong lịch Hoa Kỳ. Ngày 4 tháng 7 đánh dấu kỷ niệm ngày ký kết Tuyên Ngôn Độc Lập vào năm 1776. Mười Ba thuộc địa của Mỹ tuyên bố rằng họ là một quốc gia và không còn là một phần của Đế Quốc Anh và cuộc chiến tranh cách mạng vẫn tiếp tục một thời gian sau đó.
 
Lịch Sử Ngày Quốc Khánh Mỹ
 
Các bang của Hoa Kỳ từng là mười ba thuộc địa – bao gồm các bang Bờ Đông, đó là Delaware, Pennsylvania, New Jersey, Georgia, Connecticut, Vịnh Massachusetts, Maryland, Nam Carolina, New Hampshire, Virginia, New York, Bắc Carolina, đảo Rhode Island và Providence.
 
Các thuộc địa được quản lý bởi người Anh, những người này đã đến ở trên lục địa kể từ năm 1587. Lúc đầu mối quan hệ giữa người Anh và người định cư hoàn toàn thân thiện, nhưng chẳng bao lâu họ phàn nàn về thuế và ảnh hưởng của người Anh. Những người định cư bắt đầu nhận thức được niềm tự hào và chủ nghĩa dân tộc của mình.
 
bostontea
 
Vào năm 1765, những người định cư đã yêu cầu “không đánh thuế mà không có đại diện”. Về cơ bản, có nghĩa là họ muốn có tiếng nói trong Quốc hội. Người Anh và những người định cư đã không giải quyết chính xác vấn đề này. Sự bất đồng thường bùng nổ vào các cuộc chiến như Tiệc Trà Boston năm 1773. Một cuộc biểu tình chống lại Đạo Luật Trà, cho phép công ty Anh độc quyền về bán trà tại mười ba thuộc địa Mỹ.
 
Các hành động khác như việc lấy đi quyền lực từ các tiểu bang như Massachusetts, nơi vốn đã từng được bán tự trị (50% quyền lực), đã gây thêm mâu thuẫn.
 
Khi mọi thứ đạt đến đỉnh điểm, một cuộc họp được gọi là Đại Hội Lục Địa diễn ra với sự có mặt của các đại biểu từ mười ba thuộc địa. Tại cuộc họp thứ hai, nhóm đã quyết định tuyên chiến với người Anh – đó là năm 1775.
 
Tuyên Ngôn Độc Lập
 
Năm sau đó, khi vẫn còn trong cuộc Cách mạng Mỹ, Đại Hội Lục Địa lần thứ hai đã bỏ phiếu phê chuẩn một nghị quyết độc lập được đề xuất vào tháng Sáu bởi Richard Henry Lee – đại biểu bang Virginia, tuyên bố Hoa Kỳ độc lập thoát khỏi sự cai trị của Vương quốc Anh.
 
Sự tách biệt hợp pháp của mười ba thuộc địa từ Vương quốc Anh thực sự diễn ra vào ngày 2 tháng 7. Nhưng Tuyên Ngôn Độc Lập (một tuyên bố giải thích quyết định này), đã được chuẩn bị bởi Ủy ban Năm, với sự lãnh đạo của Thomas Jefferson đã không được ký kết.
 
tuyenngon
 
Quốc hội tranh luận và sửa đổi từ ngữ của Tuyên ngôn. Cuối cùng phê chuẩn hai ngày sau đó vào ngày 4 tháng 7. Tuyên ngôn được ký bởi 56 đại diện từ mười ba tiểu bang –trước đây là mười ba thuộc địa.
 
Cuộc chiến đã không chấm dứt. Nó tiếp tục cho đến năm 1783 và Hiệp ước Paris.
 
Ngày Tuyên ngôn được ký kết được xem là sự ra đời của quốc gia – Ngày Quốc Khánh.
 
Quốc Khánh Mỹ Được Tổ Chức Như Thế Nào?
 
Pháo hoa, dã ngoại, lễ hội, bóng chày, họp mặt gia đình, tiệc tùng… có cả danh sách dài các hoạt động có thể làm trong hôm ấy.
 
Rhode Island chào mừng với 13 phát súng vào ngày kỷ niệm đầu tiên 04/07/1777. Khu vực này đã tổ chức lễ kỷ niệm Ngày Độc Lập dài nhất tại Hoa Kỳ.
 
GeorgeWashingtonStatue1
 
George Washington năm 1778, một Tướng quân trong quân đội cách mạng – đã cho quân đội của mình một khẩu phần kép rượu rum để đánh dấu sự kiện.
 
Bạn nghĩ rằng bài hát đầu tiên để đánh dấu ngày này chỉ có thể là Star Spangled Banner? Nhưng “Psalm of Joy” của Johann Friedrich Peter từ Salem, North Carolina mới là bài hát đầu tiên gắn liền với lễ kỷ niệm.
 
Chính Phủ Mỹ Đã Ghi Dấu Ngày Nầy Như Thế Nào?
 
Đây từng là một kỳ nghỉ quốc gia không hưởng lương cho công nhân liên bang vào năm 1870. Sau đó vào năm 1938 nó đã trở thành một kỳ nghỉ hưởng lương trên khắp Hoa Kỳ.
 
Tiếng súng chào mừng từ khẩu súng ở mỗi tiểu bang được gọi là “lời chào của công đoàn”. Được bắn vào buổi trưa bởi các căn cứ quân sự.
 
Bài Hát Nào Gắn Liền Với Ngày Nầy?
 
Quốc ca “The Star-Spangled Banner”, “God Bless America”, “America the Beautiful”, “My Country”, “Tis ofe”, “Stars and Stripes Forever”. Các bang phía Đông Bắc có bài hát “Yankee Doodle”. “Dixie” là ca khúc ở các bang phía Nam. Một số lời bài hát gợi nhớ hình ảnh về cuộc chiến tranh cách mạng hay cuộc chiến năm 1812.

Theo Mirror
Iris Trần

 
4th of July
 
Trong khoảng 10 năm kể từ 1775, mười ba tiểu bang đầu tiên ở Bắc Mỹ Châu đã kết hợp với nhau tiến hành một cuộc chiến chống Mẫu Quốc Anh để thành lập một quốc gia mới, trẻ trung, và lấy tên là Hiệp Chủng Quốc Hoa Kỳ (The United States Of America).
 
Hàng năm, cứ đến Ngày 4 Tháng 7, Hoa Kỳ cử hành Lễ Ðộc Lập của Hoa Kỳ tức Independence Day để nhớ lại rằng sau nhiều năm thương thảo chỉ gặp những áp chế càng ngày càng khắc nghiệt hơn, Quốc Hội Lục Ðịa cuối cùng đã vùng lên đồng thanh chấp thuận đưa ra Bản Tuyên Ngôn Ðộc Lập (Declaration of Independence) vào ngày 4 Tháng 7, 1776, hai ngày sau khi đại biểu các tiểu bang biểu quyết dứt khoát đoạn tuyệt với Mẫu Quốc.
 
Vào ngày tuyên ngôn này, Hoa Kỳ chưa chuẩn bị để có lá quốc kỳ và bài quốc ca mới. Bài ca hồi đó là “Hail, Columbia”, lá cờ là Grand Union Flag có 13 sọc cùng hình lá cờ Anh ở góc trái, và chưa có ngôi sao nào. Cho tới ngày 14 tháng 7 năm 1777 Quốc Hội II Lục Ðịa Mỹ Châu mới ra nghị quyết nhìn nhận lá cờ hình chữ nhật có 13 sọc trắng và đỏ với 13 ngôi sao kết thành một vòng tròn trên nền xanh dương.
*
Cuộc Chiến Cách Mạng Mỹ Châu (CCCMMC) và Tuyên Ngôn Ðộc Lập
 
Nguyên nhân và những yếu tố đưa cuộc cách mạng đến thành công
 
Cuộc Chiến Cách mạng Mỹ Châu năm 1775 không kéo dài và ít đổ máu nhưng sự thành công của Cuộc Chiến Cách Mạng đó cùng với Bản Tuyên Ngôn Ðộc Lập đã có một ý nghĩa hết sức quan trọng không riêng chỉ đối với Hiệp Chủng Quốc Hoa Kỳ mà còn đối với cả thế giới năm châu: sự thành công đó tạo một niềm hứng khởi say mê cho những con người vốn khao khát Tự Do của thời đại Bừng Sáng (Enlightenment) và là nguồn hy vọng tuyệt vời của những con người bị áp chế muốn vùng dậy đòi lại quyền làm người.
 
Tình hình Châu Mỹ La Tinh trước CCCMMC bùng nổ
 
Nhờ Christopher Columbus tình cờ khám phá ra Châu Mỹ trong những năm 1490, dân Âu Châu đổ xô đến đây để tìm vàng và lập nghiệp. Có hai sự kiện lịch sử:
 
(1) Jamestown ở Ðông Nam Virginia là ngôi làng đầu tiên của một số dân thuộc địa (colonist) người Anh ở Bắc Mỹ định cư vĩnh viễn vào năm 1607,
 
(2) Plymouth ở Ðông Nam Massachusetts là nơi những vị Tiền Bối Tị Nạn Tôn Giáo - the Pilgrim Fathers - đổ bộ từ con Tầu Mayflower vào năm 1620.
 
Từ đó, các nước cường thịnh ở Âu Châu như Tây Ban Nha, Anh, Pháp, Bồ Ðào Nha, v.v. đã dần dần thiết lập các thuộc địa trên khắp dải đất rộng lớn và nhiều tài nguyên của Mỹ Châu với diên tích khoảng 17 triệu dặm vuông, đứng hàng thứ nhì thế giới sau Châu Á. Hoa Kỳ có diện tích khoảng 3 triệu 6 trăm ngàn dặm vuông đứng hàng thứ nhì sau Canada với 3 triệu 8 trăm ngàn dặm vuông. Miền Bắc Mỹ Châu lúc đó có 13 tiểu bang, mỗi bang đứng đầu là vị Thống Ðốc.
 
Cuộc Chiến Cách Mạng Mỹ Châu bắt đầu bùng nổ với Trận Lexington và Concord (Tháng Tư, 1775) và với tiếng hô hào rất lớn của Patrick Henry “Cho Tôi Tự Do hay là Cho Tôi Chết” (Give Me Liberty or Give Me Death). Thi sĩ Emerson đặt hai câu thơ:
 
Hence once the embattled farmers stood
And fired the shot heard round the world
 
Nhập cuộc chiến các nông gia đứng dậy
Phát súng đầu nghe thấy khắp năm Châu
 
Tại sao xảy ra Cuộc Chiến Cách Mạng Mỹ Châu?
 
Nguyên nhân dẫn đến Cuộc Chiến Cách Mạng Mỹ Châu là sự bất mãn cao độ về chính sách thuế khóa quá cưỡng ép và không khoan nhượng, cùng với vấn đề quyền hạn của thuộc địa bị hạn chế qua sự kiện “đánh thuế mà không có sự đại diện” (taxation without representation). Nguyên nhân sâu xa là người dân thuộc địa từ lâu vẫn hoài bão một cuộc sống tự do, bình đẳng, và độc lập đối với Mẫu Quốc Anh.
 
Cuộc cách mạng thành công nhờ những yếu tố nào?
 
Cuộc Chiến Cách Mạng Mỹ Châu thành công nhờ 5 yếu tố chính:
 
1. Lòng bất mãn cao độ của dân thuộc địa Mỹ Châu trước sự ngoan cố của Anh Hoàng và Nghị Viện Anh.
 
2. Cuộc chiến được lãnh đạo bởi những nhân vật có tài và có đức, tiêu biểu là George Washington.
 
3. Ảnh hưởng của tham luận “Common Sense” cổ võ cho một nền cộng hòa độc lập.
 
4. Ảnh hưởng của Bản Tuyên Ngôn Ðộc lập của nhóm Thomas Jefferson.
 
5. Lòng ái quốc của các bà trong Cuộc Cách Mạng Mỹ Châu.
 
Tính Ngoan Cố của Anh Hoàng và Nghị Viện Anh quốc
 
Anh Hoàng, George III có tiếng là đần độn từ nhỏ (học dốt) và chuyên chế; các triều thần tỏ ra bảo thủ không chịu lắng nghe nguyện vọng của các thuộc địa và quyết tâm dẹp trừ phản loạn. Hai sử gia Hoa Kỳ ghi về George III, đại ý là “Năm 1760, George III lên ngôi. Ông vua 22 tuổi này không muốn chấp nhận ý kiến quyền hành của vua nên bị hạn chế. Mẹ ông ta nói với ông ta: ‘George, con phải là Vua’ và ông ta đã thực hiện câu nói đó của mẹ.”
 
Anh Hoàng ban hành các điều luật mới như Sugar Act, Stamp Act, Tea Act, Declaratory Act (thuộc địa là thuộc cấp, Nghị Viện có thể ban hành luật buộc dân thuộc địa phải tuân theo.), và Thuế Quan Townsenhd (đánh vào hàng hóa xuất nhập cảng) nhằm tăng giá biểu các loại thuế đánh vào thuộc địa để bù đắp cho cuộc chiến với Pháp (1754-1763).
 
Sự bất mãn bùng nổ qua sự kiện có tên là “Boston Tea”: Ngày 27.11.1773, Tàu Dartmouth chở 1700 thùng trà tới Boston. Ðám dân chống không cho đem trà xuống trong khi Thống Ðốc Hutchinson buộc phải thu thuế trà. Tới ngày 16.12, dân biểu tình giả làm những thổ dân lên tàu và đổ hết trà xuống biển. Tin này bay tới London, nhiều người ở Anh nghĩ là phải dạy thuộc địa một bài học. Anh Hoàng George III nói: “Ta phải buộc chúng phục tùng hay bỏ mặc chúng” (We must master them or leave them to themselves).
 
Mùa xuân năm sau (1784), Nghị Viện Anh ra “Những Ðạo Luật Cưỡng Chế” (Coercive Acts) và chuẩn bị đưa binh sĩ vượt 3000 dặm sang Mỹ Châu để dẹp loạn. Tại Mỹ Châu, Massachusetts, thủ phủ của dân thuộc địa tị nạn, kêu gọi một cuộc họp các đại biểu của tất cả các thuộc địa để nghiên cứu đưa ra hành động chung.
 
Quốc Hội Lục Ðịa Ðầu Tiên (First Continental Congresss) nhóm tại Philadelphia vào tháng Chín, 1774. Có nhiều tranh cãi về “Hòa” hay “Chiến”. Cuối cùng đa số chấp nhận lý luận của John Adams (sau này là Tổng Thống kế TT Washington): dân chúng thuộc địa phải cầm súng để bảo vệ các quyền của họ. Lúc đó, John Adams phát biểu: “Cuộc cách mạng đã hoàn tất trong tâm trí của dân chúng và Khối thuộc địa, trước khi cuộc chiến khởi sự. (The revolution was complete in the minds of the people and the Union of the colonies before the war commenced.)”
*
Thân Thế và Sự Nghiệp của George Washington (1732 – 1799) (TC: The American Nation, tr. 106)
 
Dường như Washington sinh ra để trở thành một vị lãnh đạo có công lao lớn nhất dẫn dắt Cuộc Chiến Cách Mạng Châu Mỹ tới thành công. Ông thực sự xứng đáng được mọi người Hoa Kỳ gọi là “Cha của Ðất Nước” – “Father of His Country”.
 
Ông sinh ngày 22.2.1732 trong một gia đình trồng trọt thuốc lá giàu có ở Westmoreland, Virginia. Cha mẹ ông sở hữu chừng 10 ngàn mẫu và khoảng 50 nô lệ. Ông đối xử với các nô lệ rất tử tế và lịch sự, và không bao giờ đặt vấn đề ông có quyền sở hữu nô lệ. Ông không theo học chính thức trường lớp nhiều, nhưng có thầy dạy kèm (tutors), đặc biệt dạy ông về công dân giáo dục. Ông siêng năng và rất kỷ luật.
 
Ông có một thân thể rất tráng kiện như cha ông: cao 6 feet và cân nặng 200 pounds. Giống như các bạn đồng lứa, ông rất ngưỡng mộ các vị anh hùng của thời Cộng Hòa La Mã tỉ như Cato the Young, nổi tiếng về tính thật thà và tận tụy với công vụ.
 
Ông không thích môn Văn nhưng giỏi Toán. Từ nhỏ đã có khiếu về khảo sát địa hình (survey). Năm 1749, ông làm trắc địa viên (surveyor) cho Công Ty Culpeper.
 
Năm 1752, ông gia nhập dân quân Virginia. Ông được phái tới Ohio River Valley ở đông Pennsylvanyia để tấn công một lực lượng nhỏ của Pháp để khởi sự Cuộc Chiến Pháp và Thổ Dân (French & Indian War) và trở thành Tư Lệnh của Dân Quân Virginia (1755- 58). Cuối 1758, ông từ nhiệm nghĩa vụ này vì: là một dân Mỹ Châu, ông sẽ không thể thăng tiến trong quân đội Anh Quốc mặc dầu ông dũng cảm và có tài quân sự.
 
Ông chuyển sang sự nghiệp chính trị bằng cách nhận một ghế trong Hạ Viện của Nhóm Burgesses (Ðại Biểu Thị Xã, 1759- 74), làm thẩm phán tòa hòa giải (1760- 74), quản lý sở đất Virginia của ông ở Mount Venon, và cưới bà Martha Dandrid ngày 6.1.1759.
 
Khi Cuộc Cách Mạng Châu Mỹ sắp bùng nổ trong giữa những năm 1770, ông đắc cử vào Quốc Hội Lục Ðịa Kỳ I (1774 – 75). Ngày 15.6.1775, Quốc Hội Lục Ðịa Kỳ II bổ nhiệm ông là Tổng Tư Lệnh Quân Ðội Lục Ðịa. Ông nắm quyền chỉ huy vào ngày 3.7.1775. Ông đã xây dựng từ những binh đoàn kém huấn luyện và thiếu trang bị thành những đơn vị có kỷ luật và tác chiến tốt, và bảo vệ được Boston (1776). Tuy nhiên ông suýt bị tiêu tan sự nghiệp vì thất trận ở Long Island.
 
Sau những thành công trong các trận ở Trenton và Princeton, ông gỡ được một chút tín nhiệm. Ông tránh khỏi được một toan tính bãi nhiệm ông. Trong các năm 1777- 78, ông rút các đơn vị về thủ ở Valley Forge. Nhờ kết đồng minh với Pháp (1778) và Tây Ban Nha (1779), lực lượng của ông chiếm được Yorktown (1781). Khi hòa bình ký kết (1783), ông từ chức trở về trang trại ở Mount Vernon.
 
Bất bình với những Ðiều Khoản về Liên Hiệp Chế (Confederacy) 1781, ông đóng vai trò chính trong nỗ lực bảo vệ chấp nhận Hiến Pháp Hiệp Chủng Quốc.
 
George Washington 1.3.16 1 840x510 1514225137George Washington (1789-1797)
 
Năm 1789 được Quốc Hội nhất loạt bầu làm vị Tổng Thống đầu tiên.
 
Ông làm lễ nhậm chức Tổng Thống vào ngày 30 Tháng 4, 1789. Tin tưởng mãnh liệt vào một chính quyền trung ương mạnh, ông thành lập ngành tư pháp liên bang (1789) và một ngân hàng quốc gia (1791).
 
Năm 1792, ông lại được Quốc Hội nhất loạt bầu làm Tổng Thống nhiệm kỳ hai.
 
Trong nhiệm kỳ hai, nhìn thấy đã có nhiều dấu hiệu chia rẽ đảng phái, TT Washington đã đưa ra lời tiên đoán rằng “đất nước sau này chắc chắn sẽ rơi vào nạn chia rẽ đảng phái rất trầm trọng” và trong bài diễn văn từ giã cuối nhiệm kỳ hai vào Tháng Chín, 1796, ông phát biểu sẽ không nhận đề cử làm TT cho nhiệm kỳ ba và ông biện bác cho một quốc gia đoàn kết hơn là chia rẽ bởi các đảng phái, bởi các chính sách kinh tế, hay đối ngoại. Hết nhiệm kỳ hai, ông trở lại Mount Vernon vui thú điền viên.
 
Với đức tính liêm khiết, lòng kiên nhẫn, trái tim yêu công lý, và tinh thần trách nhiệm cao, ông là một vị lãnh đạo vĩ đại và rất xứng đáng với danh hiệu “Cha của Ðất Nước”. Ông qua đời ngày 14.12.1799.
 
Nhưng Cuộc Chiến Cách Mạng giành độc lập thành công hẳn nhiên còn nhờ tới những bài luận thuyết nẩy lửa của những nhân vật tài ba viết làm bùng lên khí thế đấu tranh rất mãnh liệt và kiên cường của đông đảo quần chúng.
 
Ảnh Hưởng của Bản Tham Luận “Common Sense” của Thomas Paine (1737- 1809)
 
Thomas Paine sinh trưởng ở Anh và là một nhà văn cấp tiến, một khuôn mặt lãnh đạo của Cuộc cách Mạng Mỹ Châu. Ông di cư sang Mỹ Châu năm 1774. Hơn 150 ngàn ấn bản tham luận (pamplet) Common Sense (Ý Thức Thông Thường) rất có ảnh hưởng của ông được bán ra năm 1776 thúc đẩy các thuộc địa tuyên bố hoàn toàn độc lập. Ông gọi Anh Hoàng George III là “Bạo Chúa” (Royal Brute) và nói với những người còn e ngại, sợ xệt: “Một chính quyền của chính chúng ta là quyền tự nhiên của chúng ta” (A government of our own is our natural right”).
 
Ông nhấn mạnh: “Hỡi nhân loại yêu quý! Chúng ta dám chống không phải chỉ với sự bạo ngược mà chống ngay cả tên bạo ngược nữa” (O! ye that love mankind! Ye that dare oppose not only tyrany but the tyrant itself!).
 
Bản Common Sense ảnh hưởng mạnh trong Quốc Hội. Tháng 3, 1776, Quốc Hội phái các tàu võ trang chống thương thuyền Anh; cho mở các cửa cảng châu Mỹ cho tàu ngoại quốc vào; thúc đẩy các đại hội tỉnh hình thành hiến pháp và chính quyền tiểu bang. Ngày 7.6.1776, Richard Lee đưa ra bản quyết nghị của đại hội Virginia như sau:
 
Quyết Nghị: Rằng các thuộc địa thống nhất là và có quyền là những tiểu bang tự do và độc lập; rằng các thuộc địa xóa bỏ hết mọi liên thuộc với Vương Quốc Anh; và rằng mối liên lạc chính trị giữa các thuộc địa và Anh Quốc thì và phải là hoàn toàn giải tán.
 
Bản Tuyên Ngôn Ðộc Lập của Hiệp Chủng Quốc Hoa Kỳ
 
Ðể chính thức tuyên bố cắt đứt mọi dính líu và lệ thuộc vào mẫu quốc, Quốc Hội Lục Ðịa thành lập một nhóm gồm năm nhân vật: Thomas Jefferson, Benjamin Flanklin, John Adam, Roger Sherman, và Robert Livingston với nhiệm vụ soạn thảo bản tuyên ngôn độc lập.
 
Thomas Jefferson được coi như là soạn thảo viên chính vì ông là một luật gia có văn tài và thông minh. Sau đó ông được cử làm Thống Ðốc bang VA (1779- 81) và bầu làm Tổng Thống hai nhiệm kỳ (1801 – 1809).
 
Bản Tuyên Ngôn Ðộc Lập (Declaration of Independence) được ký ngày 4 tháng 7 năm 1776 là một văn kiện đánh dấu kỷ nguyên mới của nhân loại trong thế kỷ 18 nói lên tiếng nói đoạn tuyệt với chế độ quân chủ để xây dựng một chính thể mới gọi là chính thể cộng hòa (the republic) với nội dung quyền hành của đất nước là của toàn dân. Ý niệm này xuất phát từ những tư tưởng trong các luận thuyết của các triết gia điển hình là Jean Jacque Rousseau (Pháp) viết cuốn “Nguồn Gốc của Sự Bất Bình Ðẳng của Con Người (Origin of Inequality of Man, 1755).
 
Bản Tuyên Ngôn Ðộc Lập của Hoa Kỳ vang dội khắp thế giới. Ðặc biệt là ở Pháp, Cuộc Cách Mạng 1789 đã đưa ra bản tuyên ngôn tương tự gọi là Tuyên Ngôn của Pháp Quốc về Quyền của Con Người (French Declaration of the Rights of Man).
 
Nội dung Bản Tuyên Ngôn Ðộc Lập của Hoa Kỳ như sau:
 
Chúng tôi coi những sự thật sau đây là hiển nhiên rằng mọi người sinh ra là bình đẳng, rằng Tạo Hóa ban cho họ một số quyền bất khả chuyển nhượng, rằng trong những quyền đó có quyền Sống, quyền Tự Do, và quyền theo đuổi Hạnh Phúc. Rằng để bảo đảm những quyền này, Chính Quyền phải được xây dựng bởi luật pháp và quyền hạn chính đáng của chính quyền phải xuất phát từ sự đồng ý của những Người Dân. Rằng bất cứ khi nào bất cứ một Hình Thức Chính Quyền trở nên phá hoại đối với những cứu cánh này thì Người Dân có Quyền thay đổi hay hủy bỏ chính quyền đó, và thiết lập Chánh Quyền mới. ...
 
Xin thưởng thức bài thơ:
 
Mừng Hoa Kỳ Ðộc Lập
Hải Bằng.HDB
 
Quyết rời mẫu quốc tái xây đời
Dân chủ đa nguyên đạt mới thôi
Ðộc Lập châm ngôn soi vạn thế
Tự Do lý tưởng sáng muôn thời
Phát huy Bình Ðẳng trên toàn cõi
Bảo vệ Nhân Quyền tại khắp nơi
Mở rộng vòng tay ôm tị nạn
Tạ ơn Nước Mỹ bút thay lời
 
Ngoài những lực lượng kiên cường và các bài viết hùng hồn, cuộc chiến giành độc lập cho Mỹ Châu còn dựa vào sự góp sức hết lòng của phụ nữ Hoa Kỳ. Họ đã toàn bộ đứng lên làm những công tác nâng cao tinh thần binh sĩ lúc đó đang xuống thấp và phải lui về tái bố trí ở Valley Forge.
 
Lòng Ái Quốc của Các Bà trong Cuộc Cách Mạng Mỹ Châu
 
Thật ra không phải tất cả mọi người đều hưởng ứng ngay phong trào cách mạng. Trái lại còn khá nhiều phân tử trung thành với mẫu quốc gọi là “bảo hoàng” (loyalists) vì tâm lý sợ hãi thế lực còn mạnh của Anh Quốc và vả lại họ chưa ý thức được thế nào là hạnh phúc, là tự do, và bình đẳng bởi vì họ đã quá quen với những nếp sống cũ: phục tùng và chịu đựng. Ngay cả đối với mười ba tiểu bang bỏ phiếu biểu quyết cho bản Tuyên ngôn Ðộc Lập, cũng chỉ có 9 đại biểu bỏ phiếu thuận; còn hai đại biểu bỏ phiếu chống là Pennsylvania và South Carolina và hai đại biểu lưng chừng là Delaware và New York.
 
Cuộc chiến ban đầu gây nhiều tổn thất cho thuộc địa vì quân số ít và trang bị thiếu thốn. Tin về quân Anh đã chiếm Chaleston, South Carolina, truyền tới Philadelphia trong tháng Năm, 1780, chính quyền và các thương gia lập tức tìm mọi cách gây quỹ yểm trợ cuộc chiến và nâng tinh thần của binh đội. Bỗng có một cuộc vận động không ai ngờ được là các bà ở Phila lần đầu tiên trong lịch sử Hoa Kỳ đứng ra lập hội nhằm kêu gọi tất cả các thuộc địa yểm trợ cuộc chiến. Cuộc vận động bắt đầu từ ngày 10.6.1780 và người có sáng kiến lập hội này là bà Esther de Berdt Reed 33 tuổi và là một người yêu nước kiên cường viết một bài vận động tâm lý có nhan đề là “Tâm Tình của một Phụ Nữ Mỹ” (The Sentiments of An American Woman) và trở thành chủ tịch của Hội Của Quý Bà (Ladies Association).
 
Trong bản “Tâm Tình”, bà Berdt xác định rằng phụ nữ Mỹ phải cương quyết làm nhiều hơn là hứa suông (barren wishes). Bà nêu lên sự nghiệp vĩ đại của vị Nữ Anh Hùng Joan of Arc của Pháp (1412 – 1431), người nữ nông dân nghèo đã đứng lên hô hào giải phóng nước Pháp khỏi Anh Quốc. Bà hô hào phụ nữ Mỹ nên từ bỏ “các món trang sức tầm thường” (vain ornaments) và dành món tiền mua sắm quần áo lòe loẹt hay làm tóc kiểu để mua quà tặng cho binh sĩ gọi là “quà của Quý Bà” (the offering of the Ladies).
 
Lời kêu gọi này được đáp ứng ngay lập tức. Ba ngày sau khi bài “Tâm Tình của Một Phụ Nữ” xuất hiện, ba mươi sáu bà ở Philadelphia hội lại để quyết định làm thế nào tiến hành những đề xuất của bà Berdt. Những quyết nghị của họ in trong một phụ chương của bài Những Tâm Tình đăng tải trên báo Pennsylvania Zazette ngày 21.6.1780. Bản kế hoạch có nhan đề “Những Ý Kiến, liên quan tới cách gửi tới Các Binh Sĩ Mỹ, các Món Quà của các Phụ Nữ Mỹ” và bản kế hoạch không đề nghị gì hơn là động viên toàn bộ nữ giới. Những đóng góp sẽ được nhận từ bất cứ một phụ nữ nào với bất kỳ số lượng nào. Một “Nữ thủ quỹ” sẽ được chỉ định trong mỗi quận kiểm tra thu góp tiền bạc, ghi cẩn thận tất cả những khoản tiền thu. Kiểm tra những công việc của những nữ thủ quỹ quận sẽ là phu nhân của Thống Ðốc trong chức vụ “Nữ Tổng Thủ Quỹ”. Nhất loạt, tất cả các món quyên góp sẽ được gửi cho Martha Washington (phu nhân của George Washington) để tặng binh sĩ.
 
Công tác quyên góp được tiến hành ngay. Thành phố Phila chia thành mười khu, mỗi khu có hai tới năm bà phụ trách. Từng cặp vận động viên như vậy đi đến từng nhà quyên góp không trừ một ai. Nhóm vận động viên bao gồm đủ thành phần xã hội. Vào đầu tháng Bảy, số tiền lạc quyên lên tới ba trăm ngàn đô la thuộc địa ($300, 000. dollars thuộc địa). Trong tháng Bảy, báo chí khắp nơi tái đăng bài “Những Tâm Tình” kèm theo kế hoạch chi tiết về lạc quyên.
 
Các bà ở Trenton, New Jersey, là nhóm đầu tiên theo gương Philadelphia. Họ cũng cho đăng tải bài kêu gọi lấy tên là “Tâm Tình của Các Bà ở New Jersey”. Trung tuần tháng Bảy, New Jersey chuyển số tiền khởi thủy $15,500. cho George Washington. Ở Maryland, hội các bà gửi $16,000. mới chỉ quyên góp ở thành phố Annapolis thôi. Chủ bút báo Pennsylvania Packet viết một bài đặc biệt gửi cho cư dân Matyland: “Phụ nữ ở mọi nơi trên hoàn cầu đang mắc nợ các phụ nữ ở Mỹ Châu vì họ đã tỏ ra rằng nữ giới có khả năng làm công đức chính trị cao nhất.” (the women of every part of the globe are under obligations to those of America for having shown that females are capable of the highest political virtue).
 
Số tiền quyên góp đã được dùng để làm gì? Kế hoạch sử dụng tiền quyên góp của các bà rất khác với kế hoạch của vị Tổng Tư Lệnh Quân Ðội, George Washington. Ông muốn làm các áo sơ mi cho binh sĩ hơn bất cứ các món quà nào khác. Nhưng bà Esther Reed báo cáo rằng không những vải rất khó kiếm mà hơn nữa Pennsylvania đang có kế hoạch gửi hai ngàn áo sơ mi cho binh sĩ và hàng đã được chở từ Pháp qua nhiều rồi. Bà thêm rằng một số người đưa ý kiến là đổi hết số tiền ra dollar nặng và tặng cho binh sĩ mỗi người hai đồng để tùy nghi sử dụng. Tuy nhiên, bà viết thêm cho vị Tổng Tư Lệnh Quân Ðội, George Washington, rằng nếu binh sĩ còn cần sơ mi thì Hội Các bà sẽ dành một khoản tiền để thực hiện.
 
Washington trả lời đại ý rằng: tặng tiền có thể sẽ tạo cho binh sĩ phạm ký luật nếu họ uống rượu. Nếu quý bà muốn sử dụng tiền tặng giữ làm phước đó tốt đẹp, thì nên mua sơ mi tặng cho binh sĩ.
 
Rút cục các bà thực hiện đúng ý Washington. Bất hạnh thay, công việc chưa thực hiện xong thì bà Esther de Berdt qua đời vì bịnh kiết lỵ (1780) và công việc điều hành hội trao cho bà Sarah Flanklin Bache (con gái của Benjamin Flanklin) đảm nhiệm. Cho tới đầu tháng 12 thì đã hoàn tất hơn 2000 sơ mi có in tên của một bà đã lập gia đình hay chưa lập gia đình may tấm áo đó. Cuối tháng 12, số sơ mi được trao cho viên Tổng Quân Nhu ở Philadelphia.
 
Một người dân Philadelphia giấu tên viết: “Tôi thú nhận rằng chúng tôi đã tiến hành công việc một cách nghiêm trang và với lý do cao quý. Chúng tôi hy sinh từng giờ phút mà chúng tôi có thể dành ra từ những công việc nhà cho công ích. Chúng tôi quên tất cả những mệt nhọc vì sung sướng và hãnh diện là trong khi các binh sĩ chịu gian khổ và hiểm nguy trên chiến địa để bảo vệ chúng tôi thì chúng tôi ở nhà chỉ làm những lao động nhỏ thôi nhằm tạo những phút thoải mái và làm nhẹ đi những nỗi nhọc nhằn của họ.”
*
Tóm lại, Cuộc Chiến Cách Mạng Châu Mỹ mở đầu một kỷ nguyên mới của nhân loại, kỷ nguyên của Tự Do, Bình Ðẳng, và Tiến Bộ với một quốc gia mới, rất trẻ trung được khai sinh, đó là Hiệp Chủng Quốc Hoa Kỳ (The United States of America). Bản Tuyên Ngôn Ðộc Lập minh định “Mọi người sinh ra bình đẳng” và “Quyền hạn của chính quyền phải xuất phát từ sợ đồng ý của người dân”. Ðó là những tư tưởng hoàn toàn mới mẻ và đầy hấp dẫn khi mà những hình thức và tập tục của chế độ quân chủ vẫn còn ngự trị trong tâm trí nhiều người.
 
Pháp là nước đầu tiên noi gương Hoa Kỳ tiến hành Cuộc Cách Mạng Pháp 1789 nhằm triệt hạ chế độ quân chủ của Louis XVI và nhân ngày lễ Ðộc Lập của Hoa Kỳ thứ 100, nước Pháp tặng Mỹ Quốc bức Tượng Nữ Thần Tự Do hiện đặt trong cảng New York.
 
Hoa Kỳ vẫn phải tự cho mình trách nhiệm bảo vệ và phát huy những lý tưởng nêu trong bản Tuyên Ngôn Ðộc Lập trên mô hình toàn cầu trong ý niệm về Một Nền Trật Tự Mới Thế Giới.
 
Hải Bằng.HDB
 

Ngọc Lan ST.

Xem thêm...

VIỆN DƯỠNG LÃO - BS Trần Công Bảo

Các trường hợp nhiễm coronavirus tăng đột biến ở các viện dưỡng lão South Bay khi nhà nước triển khai kế hoạch mới

  Thăm viện dưỡng lão có người gốc Việt giữa đại dịch COVID-19  

WESTMINSTER, California – Đọc qua con số hàng ngàn người trong các viện dưỡng lão ở California bị nhiễm COVID-19, chúng tôi chợt nhớ lại một trong những “ổ dịch” đầu tiên của nước Mỹ là viện dưỡng lão “Life Care Center” (ngoại ô Seattle, Washington), nơi nhiều người cao niên thiệt mạng vì virus Corona, rồi hình ảnh những thi thể nằm xếp lớp trong một viện dưỡng lão ở tiểu bang New Jersey,…
Đau đáu trong lòng nỗi đau xót, như người thân của mình trong hoàn cảnh ấy, phóng viên Người Việt đi tìm hiểu các viện dưỡng lão tại Orange County, nơi có nhiều cư dân là người Việt Nam.
 
Nơi nào cũng từ chối cho thăm
Theo danh sách các viện dưỡng lão có trên website của Bộ Y Tế Công Cộng California (cdph.ca.gov), chúng tôi kiếm website của một số viện dưỡng lão đã có người nhiễm COVID-19, mục đích để tìm hiểu về tình hình của các cư dân, biện pháp ngăn ngừa lây nhiễm, sự an toàn của nhân viên y tế,…. trong lúc ai cũng phải bị cách ly như hiện nay.
Có trong tay mấy số phone của các viện dưỡng lão khu vực Orange County, chúng tôi gọi đến từng nơi, nhưng kết cục chỉ nhận được những câu trả lời, đại loại: “Không thể, không ai được phép đến đây vào lúc này, kể cả thân nhân,” hoặc “Cô muốn gặp khoa nào, ok để tôi chuyển máy,” nhưng sau đó là một “sự im lặng” kéo dài hơn 5 phút.
Một nơi khác, sau khi nghe chúng tôi giới thiệu là phóng viên nhật báo Người Việt, muốn gặp người có trách nhiệm, người bên kia trả lời rất nhanh: “Muốn gặp manager? Cô cần phải lấy hẹn nhé, à mà bây giờ chúng tôi rất bận, không tiếp ai được đâu. Cô còn cần gì nữa không?” Chúng tôi chưa kịp trả lời, đã nghe câu chúc “You have a good day!” Xong!
May sao, sau đó, chúng tôi nhận được nhiều sự giúp đỡ, và liên lạc được hai viện dưỡng lão rất gần khu Little Saigon, nơi có đông người cao niên là người Việt.
Trong mùa dịch bệnh, sinh hoạt của các cư dân trong Mission Palms. Healthcare Center không thay đổi nhiều. Trong hình, các cư dân đang xem truyền hình. (Hình: Kim Do cung cấp)
 
Ngồi cách 6 feet và mang khẩu trang
Trái ngược với những cú phone trước, khi gọi đến Pacific Heaven Healthecare Center, người đại diện là chị Nhi Phan, trả lời: “Từ ngày có dịch bệnh COVID-19, theo quy tắc mới, chúng tôi không thể tiếp khách trong văn phòng, nhưng là nhà báo, chị có thể đến đây bất cứ lúc nào, chúng ta cùng ngồi ở bên ngoài, nơi có vườn cây rất thơ mộng để nói chuyện.”
Chúng tôi vội vã lên xe, không quên câu nhắc của chị Nhi Phan: “Chúng ta sẽ ngồi cách nhau 6 feet, và nhớ mang khẩu trang nhé!”
Pacific Heaven Healthecare Center tọa lạc tại thành phố Garden Grove, nằm giữa hai thành phố Westminster và Santa Ana, lái xe khoảng 10 phút từ Orange và Fountain Valley.
Hai giờ trưa, trời nắng chang chang, nhưng phía trước của Pacific Heaven Healthecare Center dưới tàng cây to, bên cạnh là vườn hoa, chúng tôi không cảm thấy nóng nực.
Chị Nhi Phan cho biết viện dưỡng lão này có 99 giường, trong đó 44 bệnh nhân phải sử dụng ống thở, và 55 giường cho người dưỡng bệnh ngắn hoặc dài hạn. Theo chị Nhi, có “cư dân” ở đây tới hơn 10 năm.
“Trước khi dịch bệnh xảy ra, thân nhân của các bác được vào thăm hàng ngày. Nhưng mấy tháng qua họ không được vào bên trong nữa, nhiều người phải đứng ngoài cửa sổ, gọi phone nói chuyện và nhìn ông bà, cha mẹ mình qua tấm kiếng thôi, thương lắm! Dù thế nào cũng phải chịu, để giữ an toàn cho các bác và cho mọi người mà,” chị Nhi nói.
Nhưng khi có lệnh “ở tại nhà,” con cháu của các bác cũng không thể đến tận nơi mà nhìn qua cửa, họ đành phải liên lạc qua phone, hoặc “facetime” tại nhà.
Chị Nhi kể, từ khi có lệnh cách ly, phone của chị hoạt động liên tục, không ngưng nghỉ. “Nhiều khi nửa đêm người nhà sốt ruột, cũng gọi hoặc text hỏi thăm, chúng tôi rất hiểu nỗi lo lắng của thân nhân, nhất là trong mùa dịch này. Nếu quá khuya thì không thể làm gì được, nhưng qua sáng hôm sau là chúng tôi liên lạc ngay với người nhà để thông báo tình hình của các bác trong này. Có khi các cô nhân viên phải chụp hình các bác, gửi qua phone cho người nhà để họ yên tâm.”
Có khoảng 60-70% cư dân của Pacific Heaven Healthecare Center là người Việt, còn lại là người Mỹ, Mexico, Đại Hàn. Theo chị Nhi, hiện tại ngoài nhân viên y tế, toàn bộ cư dân đều phải đeo khẩu trang (mask). Các bác  được nhắc nhở rửa tay thường xuyên bằng nước diệt khuẩn, xà bông, và nếu có muốn ‘trò chuyện’ với nhau thì phải cách xa 6 feet.
Các nhân viên Mission Palms Healthcare Center. (Hình: Kim Do cung cấp)
 
Nơi chăm sóc bệnh nhân và người cao niên, những người dễ bị tổn thương vì COVID-19 đều trong tình trạng nguy hiểm, nhưng Pacific Heaven Healthecare Center chưa phải đối mặt với khó khăn về nhân viên, cũng như thiết bị y tế.
Chị Nhi kể: “Chúng tôi luôn có từ 200-250 nhân viên, làm theo ca. Y tá trưởng, và phụ tá y tá trưởng là hai người thường trực. Mỗi ‘station’ có 2 RN (Registered nurse), 3 LVN (licensed vocational nurse) và những nhân viên làm vệ sinh, tắm, thay đồ cho các bác.”
Theo chị Nhi, tất cả các nhân viên có đầy đủ thiết bị PPE (personal protective equipment) y như trong nhà thương, như mask, găng tay, tấm che mặt, quần áo bảo hộ,…
Trong lúc nói chuyện, chúng tôi thấy những nhân viên trước khi bước vô bên trong để làm việc đều phải xịt chất khử trùng vào giầy, rửa tay, và được đo nhiệt độ ngay sau cánh cửa.
“Sau đó, họ còn phải vô phòng khử trùng, thay quần áo, mặc đồ bảo hộ, đeo mặt nạ, găng tay,…Với nhân viên làm part-time, chúng tôi khuyến khích chỉ nên làm một chỗ để không đi từ nhà dưỡng lão này qua nhà dưỡng lão khác, vì như thế dễ bị lây bệnh.” Chị Nhi nói.
“Phải đeo khẩu trang, và thấy nhân viên y tế trang bị đủ thứ trên mình, rồi không được gặp mặt con cháu, các bác có thắc mắc gì không?,” chúng tôi hỏi.
Chị Nhi cười, nói: “Có chứ, nhưng ngay từ đầu dịch bệnh, chúng tôi đã giải thích, rồi qua phone của con cháu, các bác rất hiểu. Vả lại, những hoạt động hàng ngày không làm cho các bác buồn.”
Chị Nhi kể tiếp: “Trước đây tuần nào cũng có chương trình văn nghệ phục vụ, như chương trình Phượng Tím, các buổi ca hát của anh Michael, rồi còn có các linh mục hoặc ni cô vào thăm nom, nói chuyện. Các bác mê nhất cải lương, nhưng bây giờ không được nghe, các cô nhân viên phải hát hò, chọc ghẹo cho các bác vui, mở cải lương cho các bác nghe. Chỉ có các anh chị hay tới phục vụ, cứ gọi cho tôi than buồn vì không được vào hát cho mấy bác nghe. Họ đang rất mong tới ngày được gặp lại các bác.”
Dù bên ngoài dịch bệnh thế nào, bên trong viện dưỡng lão, cuộc sống của các bác không thay đổi: sáng uống cà phê, dùng điểm tâm, đọc báo Người Việt; bác nào muốn ra sân chơi thì các cô lại đẩy ra sân sau tắm nắng, hưởng khí trời. Tất nhiên mọi thứ có khác trước là ai cũng phải đứng cách nhau 6 feet. Còn bác nào muốn nói chuyện với con cháu thì lại được “facetime.” Các bữa trưa và chiều đều có món ăn Việt Nam, không cơm thì bún bò, bánh cuốn, hủ tiếu,…
Đang lúc chuyện trò, chị Nhi bỗng dừng lại khi thấy một y tá bước từ trong ra, hỏi: “Hi Ryan, xong việc rồi hả?’ Quay sang chúng tôi, chị giới thiệu: “Đây là anh trưởng khu Rehab (Khu phục hồi chức năng).
Ryan Chen, dừng lại, đứng cách chúng tôi đúng 6 feet, nói chuyện: “Tôi sang Mỹ từ năm lên 6, và ở đây đã hơn 40 năm. Hơn 20 năm qua tôi làm việc cho viện dưỡng lão này. Chẳng muốn đi làm chỗ khác đâu, vì ở đây sạch sẽ, thơm tho, vui nhộn lắm. Ba tôi là người Trung Hoa, nhân viên của tôi đa số là người Việt Nam, tôi nói được chút tiếng Việt thôi, nói tiếng Mỹ thế này, dễ hơn.”  
Khỏe hơn khi bị cách ly
Vào giữa Tháng Tư, báo chí đưa tin một trung tâm chăm sóc người già tại thị trấn Andover, quận Sussex, tiểu bang New Jersey, có 17 thi thể chất trong một gian phòng nhỏ và nơi đây từng có cư dân và nhân viên y tế nhiễm COVID-19. Bản tin đã khiến nhiều người có thân nhân sống trong viện dưỡng lão hết sức hoảng sợ. Có người đến xin đem ông bà, cha mẹ của mình về nhà.
Nhân viên Pacific Heaven Healthcare Center phải xịt giầy khử trùng và rửa tay trước khi vào làm việc. (Hình: Đoan Trang)
Nhưng ở Pacific Heaven Healthecare Center không có chuyện ấy.
Chị Nhi cho biết: “Không ai được về vào lúc này, mà người nhà cũng không muốn cho bệnh nhân về khi dịch bệnh đang xảy ra, vì trong đây là an toàn nhất rồi.”
“Chính vì phải chăm sóc cẩn thận hơn, chu đáo hơn cho các bác, nên đội ngũ nhân viên y tế của chúng tôi rất cực. Phải nói là họ đã phải hy sinh nhiều lắm, không khác gì những anh hùng ngoài tuyến đầu của trận chiến chống COVID-19.”
Một viện dưỡng lão khác là Mission Palms Healthcare Center, trong khu Little Saigon, thành phố Westminster còn có tới 96% cư dân là người Việt, 4% còn lại là người Mỹ và Mexico.
Chị Kim Do, người đại diện của trung tâm chăm sóc sức khỏe này cho biết chưa có trường hợp nhiễm COVID-19 xảy ra nơi đây.
“Chúng tôi cẩn trọng tuyệt đối vì sự an toàn của các bác, cũng như nhân viên ngay từ những ngày đầu của dịch bệnh. Hiện nay chúng tôi có 99 bác, không có bác nào bệnh nặng phải thở máy, toàn bộ chỉ dưỡng già, hoặc người bệnh đang tập vật lý trị liệu thôi.”
Cũng theo chị Kim Do, chỉ có một ít thay đổi từ trước và sau khi dịch bệnh, là thân nhân không được vô thăm. “Cũng có mấy bác nhớ nhà, hỏi: Sao mấy tháng nay sao không thấy ai vô thăm tôi nhỉ?,” tôi giải thích cho bác nghe, thế là bác vui vẻ, chẳng thắc mắc hay than phiền gì cả.
Theo chị Kim Do, kể từ khi có lệnh cách ly của Thống Đốc Gavin Newsom, toàn bộ giao tiếp từ trung tâm với bên ngoài, với thân nhân đều qua facetime. Ngay cả các sĩ cũng không vào, trừ khi có trường hợp khẩn cấp.
“Trong này bác nào cũng có điện thoại để liên lạc với con cháu ở nhà, bác nào cần facetime để gặp mặt người nhà, các cô đều giúp, bất cứ lúc nào,” chị Kim Do kể.
“Sáng nay tôi hỏi một cụ bà: Bà ơi, hết dịch, bà về nhà nhé!” Bà trả lời: “Không, tôi chẳng về đâu. Tôi về ai lo cho tôi như các cô.” Cụ bà năm nay đã 107 tuổi nhưng không có bệnh tật gì, đầu óc rất minh mẫn.
Hàng ngày, tại Mission Palms Healthcare Center, các bác được chơi bingo, xem truyền hình, ca nhạc,…
“Trước đây các hội đoàn Công Giáo, Phật Giáo, các ca sĩ hay đến chơi và hát cho các bác nghe, nhưng từ khi khách không được vào, các nhân viên thay phiên nhau hát và múa phục vụ các bác,” chị Kim Do nói. “Lúc nào bận quá, các cô lại mở Paris By Night hay phim ảnh cho các bác xem. Mấy bữa nay mọi người phải ‘ở nhà’, chẳng ai đi đâu được, tôi nói vui với các bác: Các bác ơi, ‘bị cách ly’ như các bác không khổ như tụi con ở ngoài đâu!”
Chị Kim Do cho biết, trước đây người nhà vào thăm thường đem đồ ăn thức uống, bánh trái theo ý thích của các bác, rồi còn cho các bác uống thuốc nam, thuốc bắc. “Làm thế chúng tôi kiểm soát không nổi, vì có nhiều bác bệnh cao mỡ, cao máu, tiểu đường, cần phải kiêng ăn. Từ khi người nhà không vào, các bác được ăn uống thực phẩm lành mạnh, được chăm sóc kỹ càng, nên sức khỏe của các bác ổn định hơn rất nhiều.”
Khi chưa có dịch bệnh, các nhân viên Pacific Heaven Healthcare Center thường đưa các bác ra sân sau tắm nắng và chơi đùa. (Hình: Pacific Heaven Healthcare Center)
 
Những người hy sinh thầm lặng
Mission Palms Healthcare Center hiện có 150-200 nhân viên làm việc theo ba ca. Vì nhân viên phải ra-vào thay ca, nên việc giữ an toàn cho mọi người đã được quan tâm ngay từ đầu dịch.
Chị Kim Do nói: “Chúng tôi kiểm tra kỹ lắm, nhân viên vô làm đều được đo nhiệt độ, ai có biểu hiện gì thấy không ổn, chúng tôi cho đi khám bệnh ngay.”
Chị Kim Do thừa nhận mấy tháng trong mùa dịch bệnh này, nhân viên ở đây bận hơn ngày thường rất nhiều. Ngoài việc thăm khám, phục vụ và chăm sóc thường nhật, mọi người đều phải quan tâm hơn đến sức khỏe của từng bác. Chỉ cần bác nào hơi sổ mũi, ho, hay mệt là đều chuyển sang phòng cách ly riêng để tránh lây bệnh cho người khác.
Tương tự ở Pacific Heaven Healthecare Center, Mission Palms Healthcare Center cũng không có tình trạng thiếu nhân viên hay thiết bị y tế. “Có chăng là khẩu trang lúc ban đầu. Khi đó chúng tôi săn lùng khắp nơi để mua, mà chỗ nào cũng hết hàng, ở Amazon lại càng không order được.” Chị Kim Do kể.
“Tạ ơn Chúa, chỉ sau đó vài tuần, rất nhiều quý vị ân nhân đã đem khẩu trang đến tặng, nên chúng tôi không còn thiếu nữa.”
“Các cô y tá, nhân viên phải đeo khẩu trang suốt ca trực, tôi cũng vậy, và chỉ khi bước ra ngoài, tôi mới cảm thấy thật sự mình được…thở. Thế mới hiểu, đội ngũ y, bác sĩ, nhân viên y tế phải tranh đấu ghê lắm. Bỏ thì ai lo cho các bác đây! Đã chọn ngành nghề này là phải hy sinh, phải có trái tim và làm việc vì lương tâm, trách nhiệm.”
Đại diện Pacific Heaven Healthecare Center và Mission Palms Healthcare Center, chị Nhi Phan và chị Kim Do đều cho biết dù trong mùa dịch bệnh, cả hai trung tâm này đều không ngừng nhận đơn ghi danh. “Với bệnh nhân mới do nhà thương chuyển đến, chúng tôi yêu cầu họ phải đưa ít nhất 2 test COVID-19 có kết qủa âm tính, hỏi kỹ lịch sử bệnh trạng, thì mới nhận,” chị Nhi Phan nói.
Tương tự, chi Kim Do cũng cho biết: “Nếu trước đây khi nhận người mới, chúng tôi hỏi 5 câu, thì bây giờ phải hỏi tới 10 câu. Thà chúng tôi ít người, chứ không nhận ẩu, để rồi ảnh hưởng đến sức khỏe của cả building này. Và với người mới vô, chúng tôi luôn cách ly hai tuần đầu, trước khi hòa nhập với mọi người. Đã vô đây rồi, các bác đều là ông bà, cha mẹ của chúng tôi. Chúng tôi đều là ‘người nhà’ của nhau.”
Rời khỏi hai viện dưỡng lão này, chúng tôi cảm thấy yên tâm cho người cao niên gốc Việt sống trên đất Mỹ. Ít nhất, khi bên ngoài dịch bệnh vẫn đang hoành hành một cách khủng khiếp, thì trong đấy, ở độ tuổi “gần đất xa trời,” “chẳng còn gì để vui” này, các ông bà, các bác vẫn còn được lo chu toàn, từ việc chăm sóc sức khỏe, đến những hoạt động để giải khuây hàng ngày.
Và, điều quan trọng nhất, theo một cư dân người Việt từng tâm sự với chúng tôi: “Vào đây bà vẫn được nói tiếng Việt, như khi đang ở Việt Nam vậy con à. Thích lắm!” (kn)

▬▬▬▬▬▬▬▬▬▬▬▬▬▬▬▬▬
 
VIỆN DƯỠNG LÃO
               BS Trần Công Bảo
 
 
vien duong lao Cổ nhân có câu: "sinh, bệnh, lão, tử". Bốn giai đoạn này không ai có thể tránh khỏi.
 
Chuẩn bị ứng phó với bệnh tật và tuổi già của mình và của thân nhân mình là điều ai cũng có dịp nghĩ tới, kể cả chính kẻ viết bài này là tôi cũng đang sắp sửa bước vào tuổi “thất thập cổ lai hi”.

Anh bạn thân của tôi, Bs. TNT từ lâu có đề nghị tôi viết một bài về "Viện Dưỡng Lão" để giúp bà con mình có thêm một chút khái niệm về "Viện Dưỡng Lão" vì anh biết trong suốt 27 năm qua tôi đã liên tục săn sóc cho các cụ già tại các viện dưỡng lão, và cũng đã là "Giám Đốc Y Tế" (Medical Director) của nhiều "Viện Dưỡng Lão" trong vùng. Nay tôi muốn chia sẻ cùng qúy bạn một số kinh nghiệm và hiểu biết về "Viện Dưỡng Lão".

Trong Việt ngữ chúng ta thường dùng từ Viện Dưỡng Lão, nhưng trong Anh ngữ thì có nhiều từ khác nhau như Nursing home, Convalescent home, Rehabilitation and Nursing center, Skilled nursing facility (SNF), Rest home... Nói chung, "Viện Dưỡng Lão" là một nơi cho những người bị yếu kém về thể xác không thể tự săn sóc cho mình được trong cuộc sống hàng ngày. Thí dụ như không thể nấu nướng, giặt giũ, đi chợ... nặng hơn nữa như không đủ sức để làm những việc tối cần thiết cho cuộc sống như ăn uống, đi tiêu, đi tiểu... hoặc cần phải có thuốc men đúng lúc mà không thể tự làm được.

Khi nói tới "Viện Dưỡng Lão" người ta thường chỉ nghĩ tới những người già mà thôi. Thật ra có nhiều người "trẻ" nhưng vì tật bệnh không thể tự lo cho mình được cần phải có sự giúp đỡ của SNF (skilled nursing facility). Vậy thế nào là "Viện Dưỡng Lão"?
"Viện Dưỡng Lão" là nơi cung cấp những dịch vụ cần thiết cho cuộc sống hàng ngày cho những người không đủ khả năng lo cho chính mình. Tùy theo mức độ trầm trọng của bệnh tật mà có những "Viện Dưỡng Lão" khác nhau:

1- Skilled Nursing Facility (SKF):
 là nơi cung cấp những dịch vụ cho những người bị khuyết tật nặng như tai biến mạch máu não gây nên bán thân bất toại, hôn mê lâu dài, hoàn toàn không còn khả năng ngay cả trong việc ăn, nuốt, tiêu, tiểu... Thường thường tại Skilled Nursing Facility có hai phần: phục hồi (rehabilitation) và săn sóc sức khỏe (nursing care). Có những người sau khi được giải phẫu thay xương khớp háng (hip replacement), thay đầu gối (knee replacement), hay mổ tim (bypass, thay valve tim)… cần thời gian tập dượt để phục hồi (rehabilitation). Sau đó họ có thể về nhà sinh hoạt bình thường cùng gia đình.

2- Intermediate care facility (ICF):
cung cấp dịch vụ cho những người bệnh như tật nguyền, già cả nhưng không cần săn sóc cao (intensive care). Thường thường những người này không có thân nhân để lo cho mình nên phải vào đây ở cho đến ngày cuối cùng (custody care).

3- Assisted living facility (ALF):
 Thường thường những người vào Assisted living facility vẫn còn khả năng tự lo những nhu cầu căn bản như tắm rửa, thay quần áo, đi tiêu, đi tiểu một mình được. Họ chỉ cần giúp đỡ trong việc bếp núc, theo dõi thuốc men và chuyên chở đi thăm bác sĩ, nhà thờ, chùa chiền hay mua sắm lặt vặt. Họ vẫn còn phần nào "độc lập".

4- "Viện Dưỡng Lão"
cho những người quá lú lẫn (Alzheimer facility): có những bệnh nhân bị lú lẫn nặng, đến nỗi không nhận ra người thân như vợ, chồng, con cháu nữa. Không biết tự đi vào buồng tắm, phòng vệ sinh để làm những công việc tối thiểu. Họ không biết họ ở đâu, dễ đi lang thang và lạc đường. Nếu ở nhà thì phải có người lo cho 24/24. Những "Viện Dưỡng Lão" dành riêng cho những bệnh nhân này, thường là "locked facilty", cửa ra vào được khóa lại để bệnh nhân không thể đi lạc ra ngoài. Cách đây khá lâu đã có trường hợp một bệnh nhân đi ra khỏi viện, lạc đường, bị xe lửa cán chết! Từ đó có locked facilty. Đôi khi cũng có những viện bệnh nhân được gắn alarm vào cổ chân. Nếu bệnh nhân đi qua cửa thì alarm sẽ báo động và nhân viên sẽ kịp thời mang về lại.
 
NHỮNG DỊCH VỤ ĐƯỢC CUNG CẤP TẠI "VIỆN DƯỠNG LÃO":
 
 Điều này tùy theo từng viện. Tuy nhiên những dịch vụ sau đây là cần thiết:
1- Phòng ngủ.
2- Ăn uống
3- Theo dõi thuốc men
4- Những điều tối thiểu hàng ngày như tắm rửa, thay quần áo, vệ sinh cá nhân...
5- 24/24 lo cho những trường hợp bệnh khẩn cấp.
6- Sinh hoạt hàng ngày như giải trí, tôn giáo...
7- Vật lý trị liệu. Dịch vụ này rất quan trọng để giúp người bệnh có thể phục hồi càng nhiều càng tốt. Trong vật lý trị liệu có nhiều dịch vụ khác nhau:
      a. Tập dượt (physical therapy): như tập đi, tập lên xuống cầu thang, tập tự vào giường ngủ hay ra khỏi giường một cách an toàn, không vấp ngã...
      b. Speech therapy: tập nói, tập nuốt khi ăn uống... Có những bệnh nhân bị stroke, không thể nói hay ăn được, cần được tập để phục hồi chức năng này.
      c. Occupational therapy: Tập mang giầy, bí tất (vớ)... Tập sử dụng bếp gaz, bếp điện cho an toàn để tránh bị tai nạn.
AI TRẢ TIỀN CHO VDL?
 
Có nhiều nguồn tài trợ khác nhau:
1- Medicare
2- Medicaid (ở California là Medi-Cal).
3- Bảo hiểm tư, có nhiều người mua sẵn bảo hiểm cho "Viện Dưỡng Lão".
4- Tiền để dành của người bệnh (personal funds).

MEDICARE là do qũy liên bang, chỉ trả tối đa 100 ngày cho những bệnh nhân cần tập dượt để phục hồi khả năng tại một Skilled Nursing Facility (SNF). Thường những bệnh nhân bị stroke, gãy xương... cần dịch vụ này. Medicare KHÔNG TRẢ cho custody care.

MEDICAID là do qũy liên bang và tiểu bang. Qũy này trả nhiều hay ít là tùy từng tiểu bang. Medicaid trả cho dịch vụ y tế và custody care.

BẢO HIỂM TƯ: thì tùy theo từng trường hợp sẽ có những quyền lợi khác nhau, nhưng thường rất hạn chế.

Hiện nay người ta ước lượng trên nước Mỹ có khoảng 1.4 triệu người sống trong 15,800 "Viện Dưỡng Lão". Các "Viện Dưỡng Lão" này đặt dưới sự kiểm soát của bộ y tế, đặc biệt là do Centers for Medicare & Medicaid Services (CMS) giám sát. Hàng năm các "Viện Dưỡng Lão" đều phải trải qua một cuộc kiểm soát rất gắt gao (survey) của CMS. "Viện Dưỡng Lão" nào không đúng tiêu chuẩn thì có thể bị đóng cửa! Mục đích thanh tra của CMS là để bảo đảm cho các bệnh nhân tại "Viện Dưỡng Lão" được săn sóc an toàn, đầy đủ với phẩm chất cao. Đồng thời tránh những trường hợp bị bỏ bê (negligence) hay bạo hành (abuse) về thể xác lẫn tinh thần. Tại mỗi "Viện Dưỡng Lão" đều có lưu trữ hồ sơ kiểm soát cho công chúng xem. Bất cứ ai cũng có thể xem kết quả của các cuộc thanh sát này. Tất cả các "Viện Dưỡng Lão" đều phải có các biện pháp để bảo đảm sự săn sóc cho bệnh nhân theo đúng tiêu chuẩn. Nếu không sẽ bị phạt tiền, và có những trường hợp bị đóng cửa.

Trên đây tôi đã trình bày sơ qua về những điểm chính của "Viện Dưỡng Lão". Tuy nhiên, như quý bạn đã từng nghe và biết, có nhiều khác biệt giữa những "Viện Dưỡng Lão".
 
Theo tôi nhận xét thì quan niệm chung của mọi người là “không muốn vào "Viện Dưỡng Lão"". Chúng ta từng nghe những chuyện không tốt thì nhiều, mà những chuyện tốt thì ít. "Tiếng lành đồn gần, tiếng dữ đồn xa", là câu ngạn ngữ người mình vẫn nói từ xa xưa đến nay.
 
Tôi đã đọc không biết bao nhiêu là bài viết về việc con cái "bất hiếu", bỏ bố mẹ, ông bà vào "Viện Dưỡng Lão" rồi không đoái hoài tới. Tôi cũng thấy nhiều trường hợp các cụ vào "Viện Dưỡng Lão" một thời gian rồi không muốn về nhà với con cháu nữa! Trên đời này không có gì là tuyệt đối cả, trong cái hay có cái dở, và trong cái dở lại có thể tìm ra cái hay. Vậy chúng ta rút tỉa được kinh nghiệm gì trong vấn đề này? Tôi chỉ xin nêu lên những nhận xét chủ quan của riêng tôi mà thôi. Có thể quý vị không đồng ý hết, nhưng nếu rút tỉa được ít nhiều ý kiến xây dựng thì "cũng tốt thôi".
 
NHỮNG "BỆNH" CÓ THỂ DO "VIỆN DƯỠNG LÃO" GÂY RA:

1- Lo lắng
(anxiety):
 Trong tháng 9/2011 những nhà nghiên cứu hỏi ý kiến của 378 bệnh nhân trên 60 tuổi nằm "Viện Dưỡng Lão" tại thành phố Rochester, New York. Kết qủa là có trên 27.3% trả lời là họ bị bệnh lo lắng, từ vừa đến nặng. Nếu không được chữa trị sẽ đưa đến bệnh trầm cảm (depression). Nên nhớ là 378 bệnh nhân này là người Mỹ chính cống, sinh ra và lớn lên tại Mỹ. Chúng ta hãy tưởng tượng người Việt mình không biết rành tiếng Anh, không hợp phong tục, tập quán thì sự khó khăn sẽ nhiều như thế nào! Còn một vấn đề nữa là thức ăn, chúng ta quen "nước mắm, thịt kho"..., làm sao mà có thể nuốt hamburger, sandwich… ngày này qua ngày khác! Các vấn đề này càng làm bệnh lo lắng, trầm cảm nặng thêm!

2- Phản ứng của thuốc (adverse drug reactions):
Trong tháng 1/2012 ngưòi ta theo dõi các bệnh nhân tại VDL, kết qủa là ít nhất 40% các bệnh nhân dùng trên 9 loại thuốc khác nhau. Uống càng nhiều thuốc thì phản ứng càng nhiều. Có ba loại phản ứng khác nhau:

a. Phản ứng phụ (side effects): thí dụ như uống aspirin làm bao tử khó chịu, thuốc cao máu làm táo bón... Loại này thường xảy ra, không cần phải ngưng thuốc.

b. Drug interference: (tạm dịch là thuốc đối tác với nhau): có nhiều loại thuốc uống chung với nhau sẽ làm tăng hoặc giảm sức tác dụng. Thí dụ thuốc loãng máu coumadin mà uống chung với thuốc tim như amiodarone sẽ làm dễ chảy máu. Có những thức ăn hay nước uống dùng chung với thuốc cũng ảnh hưởng đến thuốc. Thí dụ uống nước bưởi hay nho với một vài loại thuốc cũng sẽ tăng sức tác dụng của thuốc, dễ gây ngộ độc.

c. Dị ứng với thuốc (allergic reaction): Loại này nguy hiểm hơn, thường làm da nổi mề đay, đỏ, ngứa. Nếu nặng thì có thể chết được như phản ứng với penicillin chẳng hạn. Nếu bị dị ứng thì phải ngưng thuốc ngay.

3- Ngã té (fall):
Người già rất dễ bị té ngã gây nên nhiều biến chứng quan trọng như chảy máu trong đầu (intracranial bleeding), gãy xương (như gãy cổ xương đùi, tay...). Khi già quá hoặc có những bệnh ảnh hưởng đến sự di chuyển, không còn đi lại vững vàng, nhanh nhẹn như lúc trẻ nên dễ vấp, té ngã.

4- Da bị lở loét (decubitus ulcers):
Những người bị liệt giường, không đủ sức để tự mình xoay trở trên giường, rất dễ bị lở loét da gây nên nhiều biến chứng tai hại.

5- Nhiễm trùng (infection): như sưng phổi, nhiễm trùng đường tiểu... nhất là những người cần phải dùng máy móc như máy thở (respirator), ống thông tiểu (Folley catheter)…

6- Thiếu dinh dưỡng, thiếu nước (malnutrition, dehydration): Ở các cụ già thì trung tâm khát (thirst center) trong não không còn nhạy cảm nữa, nên nhiều khi cơ thể cần nước mà không thấy khát không uống nên bị thiếu nước. Cái cảm giác "ngon miệng (appetite) cũng giảm đi nên không muốn ăn nhiều gây nên tình trạng thiếu dinh dưỡng.

VẬY CÓ NÊN VÀO VDL KHÔNG?

skilled nursing faciltyalzheimer

Việc này thì tùy trường hợp. Theo tôi:
1- Nếu còn có thể ở nhà được mà vẫn an toàn thì ở nhà tốt hơn. Nếu tài chánh cho phép, thì dù mình không đủ khả năng lo cho mình, mình vẫn có thể mướn người "bán thời gian" (part time) đến lo cho mình vài giờ mỗi ngày, giúp ăn uống, tắm rửa, dọn dẹp trong nhà, thuốc men, chở đi bác sĩ...

2- Nếu không thể ở nhà được, mà tài chánh cho phép thì có thể ở những assisted living facilities. Ở đây thường họ chỉ nhận tiền (personal funds) chứ không nhận medicare & medicaid. Tại đây thì sự săn sóc sẽ tốt hơn.

3- Group homes (nhà tư): Có những người nhận săn sóc cho chừng 4-6 người mỗi nhà. Họ cũng lo việc ăn uống, chỗ ở, thuốc men, chở đi bác sĩ...Thường thì rẻ hơn tùy từng group.

4- Nếu "chẳng đặng đừng" phải vào "Viện Dưỡng Lão" thì phải làm sao để có được sự săn sóc "tốt nhất"?

      a. Làm sao để lựa chọn "Viện Dưỡng Lão":
* Vào internet để xem ranking của "Viện Dưỡng Lão" (tương tự như các tiệm ăn có xếp loại A, B, C...)

* Mỗi "Viện Dưỡng Lão" đều phải có cuốn sổ phúc trình về các cuộc thanh tra (survey) do bộ y tế làm hàng năm. Trong đó bộ y tế sẽ nêu lên những khuyết điểm mà họ đã tìm thấy. Cuốn sổ này được để ở khu công cộng (public area) trong khuôn viên của "Viện Dưỡng Lão". Hỏi receptionist thì họ sẽ chỉ cho.

* Hỏi ý kiến thân nhân những người có thân nhân đang nằm tại đó.

* Quan sát bên trong và ngoài của "Viện Dưỡng Lão": xem có sạch sẽ, không mùi hôi, nước tiểu. Theo dõi cách đối xử, săn sóc của nhân viên với bệnh nhân.

* Nếu có thể thì tìm một "Viện Dưỡng Lão" có nhiều người Việt đang ở để có nhân viên nói tiếng Việt, có thức ăn Việt, có chương trình giải trí theo kiểu Việt.
      b. Nếu đã quyết định chọn "Viện Dưỡng Lão" cho người thân rồi thì phải làm gì sau đó?

* Chuẩn bị tư tưởng không những cho bệnh nhân mà còn cho cả chính mình và mọi người trong gia đình để có được sự chấp nhận (acceptance) càng nhiều càng tốt.

* Thăm viếng thường xuyên: Nếu nhà đông con cháu thì không nên đến thật đông một lần rồi sau đó nhiều ngày không có ai đến. Nếu được, nhất là trong vài tháng đầu, luân phiên nhau tới, mỗi ngày một lần một vài người. Làm lịch trình ai đi thăm ngày nào, giờ nào...

* Nên làm một cuốn sổ "thông tin" (communication book) để cạnh giường. Trong cuốn sổ này mỗi khi ai đến thăm thì viết ngày giờ, tên người đến thăm, và nhận xét xem bệnh nhân có vấn đề gì cần lưu ý, giải quyết. Nếu không có vấn đề gì thì cũng nên viết vào là không có hoặc cho nhận xét về vui, buồn, than thở của bệnh nhân...

* Cuối tuần hay ngày lễ: nên có người vào hoặc mang bệnh nhân về nhà nửa buổi để được sống với không khí gia đình dù ngắn ngủi, hay đưa ra khỏi "Viện Dưỡng Lão" để làm đầu, tóc hoặc tới tiệm ăn cho khuây khỏa...

* Nên sắp xếp để bệnh nhân có sách báo, băng nhạc bằng tiếng Việt cho bệnh nhân giải trí.

* Cho dù có những bệnh nhân bị hôn mê bất tỉnh lâu dài, nhưng khi đến thăm hãy cứ thì thầm bên tai họ những lời yêu thương, những kỷ niệm cũ. Nắm tay, xoa đầu để tỏ tình thương yêu. Tuy họ không có thể cảm thấy được 100% nhưng chắc chắn họ vẫn còn một chút nhận thức, làm họ hạnh phúc hơn, mặc dù mình không nhận thấy. Để bên đầu giường những băng nhạc, câu kinh mà khi còn khỏe họ đã thích nghe.
* Một điều chót mà theo kinh nghiệm của tôi, rất có hiệu qủa: đối xử tốt nhưng nghiêm túc với nhân viên của "Viện Dưỡng Lão":

- Đối xử tốt: lịch sự, nhẹ nhàng, không thiếu những lời cám ơn cho những nhân viên phục vụ tốt. Thỉnh thoảng mua một vài món quà nhỏ cho họ (tôi xin nhấn mạnh “nhỏ thôi”– đừng nên coi đây là hối lộ) như đồ ăn, thức uống... để bày tỏ lòng biết ơn của mình. Mình tốt với họ thì họ sẽ quan tâm đến mình nhiều hơn. Người mình vẫn nói: "Có qua có lại mới toại lòng nhau").

Tuy nhiên đối xử tốt không có nghĩa là mình chấp nhận những sai trái của họ. Thí dụ mình đã báo cáo những thay đổi về sức khỏe của bệnh nhân cho họ mà không ai quan tâm giải quyết thì mình phải lịch sự nêu ra liền. Nếu cần thì gặp ngay những người có trách nhiệm như charge nurse, nursing director và ngay cả giám đốc của "Viện Dưỡng Lão" để được giải quyết. Nên nhớ là phải lịch sự, nhã nhặn nhưng cương quyết thì họ sẽ nể phục mình. Tôi đã thấy nhiều trường hợp đạt yêu cầu một cách rất khả quan.

Trên đây là những kinh nghiệm của tôi xin chia sẻ với quý bạn. Dĩ nhiên là không hoàn toàn đầy đủ tất cả những gì quý bạn mong muốn, nhưng hy vọng cũng đáp ứng được phần nào những ưu tư, lo lắng cho người thân của quý bạn.
 
Bác sĩ Trần Công Bảo
 
    Quỳnh Nga sưu tầm và tổng hợp    
Hình ảnh minh họa

(Source Internet)
Xem thêm...

Những món ăn ngon của Việt Nam theo vùng miền nhất định phải nếm thử

Những món ăn ngon của Việt Nam

theo vùng miền nhất định phải nếm thử

Nét đặc trưng của ẩm thực Việt Nam cùng khám phá với con bò vàng

Khi đi du lịch đến một vùng miền nào đó, thông thường điều du khách quan tâm không chỉ là nơi đó có những cảnh đẹp nào, địa danh nào nổi tiếng để đến tham quan mà họ cũng rất quan tâm đến nơi sắp sửa đi du lịch có những món đặc sản nào ngon nhất. Đó là những món ăn mới lạ chưa được khá phá, là đặc trưng của vùng miền đó. Đặc biệt hơn, du khách nước ngoài khi đến với Việt Nam họ đều chung tâm lý rất mong muốn không bỏ lỡ những món ăn ngon của Việt Nam. Ngay cả chính người Việt cũng muốn nếm thử tất cả những món ăn đặc trưng của nền ẩm thực nước nhà trên khắp mọi miền.

Cùng nhau khám phá những món ăn ngon của Việt Nam

Cùng nhau khám phá những món ăn ngon của Việt Nam

Bạn đã ăn hết các món ăn ngon tại Việt Nam chưa? Hãy cùng nhau khám phá ẩm thực Việt Nam nổi tiếng với các món gì để có dịp hãy thử thưởng thức nha.

Món ngon ẩm thực Việt Nam trong mắt bạn bè Quốc Tế

Ẩm thực Việt mang đậm nét truyền thống, là điểm thu hút du khách nước ngoài khi đến Việt Nam

Ẩm thực Việt mang đậm nét truyền thống, là điểm thu hút du khách nước ngoài khi đến Việt Nam

Phở bò

Phở bò một món ăn nổi tiếng của Việt Nam được lòng du khách nước ngoài

Phở bò một món ăn nổi tiếng của Việt Nam được lòng du khách nước ngoài

Nhắc đến Việt Nam là nhắc đến nền ẩm thực phong phú mang đậm bản sắc truyền thống của dân tộc. Mỗi vùng miền lại có những đặc trưng và cách chế biến khác nhau tạo nên hương vị rất riêng. Nhưng đầu tiên phải kể đến món phở, một món ăn nổi tiếng khi bạn bè quốc tế nghĩ về nền ẩm thực Việt. Phở là sự kết hợp độc đáo khi biến tấu giữa sợi phở dẹp dai làm từ bột gạo cùng nước dùng từ xương nêm nếm đậm đà, cuối cùng không thể thiếu thịt bò tái mềm ngọt và một chút tiêu cho dậy mùi.

Bánh mì

Bánh mì là món ăn vinh dự nằm trong top 10 món ăn đường phố ngon nhất thế giới. Với lớp ngoài giòn rụm, kết hợp với nhân bên trong bao gồm pate, thịt, chả lụa, nước sốt và rau mùi có thể thay đổi tùy vùng, cùng hoà quyện vào nhau, nhiều nơi còn nướng lại trên bếp than hồng rực lửa để tăng thêm độ giòn ngon và hương vị. Chỉ cần cắn một miếng sẽ khó cưỡng lại hương vị đặc biệt của nó. Bánh mì không chỉ được lòng du khách quốc tế mà còn là món ăn quen thuộc được ưa thích hằng ngày, là niềm tự hào của người dân Việt Nam.

Bánh mì Việt Nam tự hào là một trong những món ăn đường phố ngon nhất thế giới

Bánh mì Việt Nam tự hào là một trong những món ăn đường phố ngon nhất thế giới

Bánh xèo

Bánh xèo là món ăn truyền thống có từ lâu đời và dường như có mặt ở khắp đất nước với đặc trưng là lớp bánh màu vàng bắt mắt khá giống với trứng rán, tuy nhiên lại có mùi thơm nhè nhẹ của nghệ, lớp nhân ở giữa bao gồm giá đỗ và thịt hoặc tôm. Tuy nhiên vẫn có sự khác biệt giữa ba miền.

Bánh xèo được biến tấu theo kiểu miền nam với kích thước lớn

Bánh xèo được biến tấu theo kiểu miền Nam với kích thước lớn

Bánh xèo miền nam được biết đến với hình dạng khá to thường được rán trong một cái chảo lớn với rất nhiều nhân, khi ăn có độ dai dai, hơi mềm. Còn bánh xèo miền trung lại được đổ trong một cái khuôn nhỏ hơn, bột bánh xèo pha thêm chút bột gạo, thường kết hợp với các loại hải sản tươi sống như tôm, mực, khi chiên dùng khá nhiều dầu tạo nên vị giòn rụm khó cưỡng. Bánh xèo miền bắc lại là sự kêt hợp giữa thịt ba rọi, thường có thêm hành tây và nấm hương ăn kèm 5 đến 7 loại rau sống.

 Làm giấy phép vệ sinh cho quán bánh xèo - CTY NGHI MINH

Bánh xèo miền trung với lớp vỏ bánh giòn rụm kết hợp cùng các loại hải sản

Đó là những món ăn nổi tiếng khi nhắc về Việt Nam tuy nhiên để trở thành một chuyên gia ẩm thực thực thụ thì cần nằm lòng những món ngon theo vùng miền mà Vntrip sắp chia sẻ dưới đây.

Món ngon – Ẩm thực Việt Nam khắp 3 miền

Ẩm thực Việt Nam - Nét đặc trưng của từng vùng miền

Ẩm thực Việt Nam – Nét đặc trưng của từng vùng miền

Để đi sâu hơn vào nền ẩm thực Việt Nam, cần khám phá những nét đặc sắc của món ăn theo từng vùng miền. Đó là sự kết hợp của ẩm thực xưa và nay, giữa nguyên liệu thiên nhiên đặc trưng riêng của vùng miền kết hợp với sự khéo léo và bí quyết lâu đời tạo nên những món ăn ngon không chỉ của riêng vùng miền mà còn trở thành thương hiệu của món ăn ngon Việt Nam.

 

Ẩm thực miền Nam

Cùng Vntrip khám phá ẩm thực miền Nam nào!

Cùng Vntrip khám phá ẩm thực miền Nam nào!

Để khám phá ẩm thực Việt Nam theo 3 miền, đầu tiên chúng ta hãy cùng khám phá những món ngon đặc trưng của người miền Nam nhé. Ẩm thực miền Nam đem đến cảm giác hào sảng phóng khoáng cho người thưởng thức, xen lẫn trong đó một chút ngọt ngào trong cách dùng đường nêm nếm. Với vị trí địa lý thuận lợi kết hợp với khí hậu mà miền nam được thiên nhiên ưu ái cho các sản vật thiên nhiên đa dạng. Nơi đây cũng là sự giao thoa giữa các vùng miền và tập trung khá nhiều dân tộc đến sinh sống từ lâu đời như Khơme, người Hoa… Tạo nên một nền ẩm thực phong phú.

Cơm tấm Sài Gòn

Cơm tấm sườn bì chả một món ăn quen thuộc của người miền nam

Cơm tấm sườn bì chả một món ăn quen thuộc của người miền nam

Cơm tấm là món ăn bình dân quen thuộc của người dân miền Nam. Trên đường chúng ta dễ dàng bắt gặp các hàng quán bán đồ ăn sáng lẫn ăn trưa có treo biển “cơm tấm sườn bì chả”. Nghe cái tên chúng ta cũng đoán được nguyên liệu chính của món ăn này là gì rồi đúng không nào? Đó là sự kết hợp giữa cơm trắng nóng hổi nấu từ gạo tấm bể nửa, khi nhai tạo cảm giác rất nhuyễn, hơi nhột nhạt rất vui miệng. Thịt được tẩm ướp đậm đà sau đó nướng bằng than hồng cho đến khi dậy mùi. Thêm một chút bì làm từ da theo rắc thêm chút thính và chả trứng. Và cuối cùng không thể nào thiếu được một chén nước mắm làm với vị hơi ngọt, tất cả tạo nên một món ăn vô cùng quen thuộc nhưng lại rất ngon miệng

 Canh chua

Canh chua vùng miền nào cũng có nhưng có lẽ ngon nhất vẫn là ở miền Nam. Để tạo vị chua cho món canh người ta thường dùng me chín (me dốt) hoặc ngon hơn khi nấu cùng lá chua. Kết hợp với thịt cá tươi ngon tạo nước dùng ngọt, thêm một số loại rau thơm đặt trưng, đậu bắp, dọc mùng… Nồi canh sôi sùng sục nóng hổi, húp một ngụm nước canh, ăn miếng cá chấm nước mắn sẽ là đem lại cảm giác ngon tê tái.

Canh chua một món ăn quen thuộc trong bữa cơm của người Việt

Canh chua một món ăn quen thuộc trong bữa cơm của người Việt

Riêng ở miền Tây Nam bộ món canh chua còn là sự biến tấu giữa bông điên điển vào mùa nước nổi nấu chung với cá linh, tạo vị ngọt thanh đặc trưng của bông làm dịu độ chua của canh. Là một món ăn rất nổi tiếng nhưng chỉ có thể thưởng thức vào mùa bông điên điển.

Kho quẹt

Kho quẹt một món ăn dân dã mà ít người biết đến tuy nhiên lại vô cùng ngon miệng 

Kho quẹt một món ăn dân dã mà ít người biết đến tuy nhiên lại vô cùng ngon miệng 

Kho quẹt là món ăn dân dã của miền Nam đem lại cảm giác lạ miệng cho thực khách lần đầu thưởng thức nhưng đối với người dân miền Nam lại là một món ăn truyền thống xuất phát từ thời xa xưa mà ông bà truyền lại. Đó là sự biến tấu giống như một món ăn kèm để tăng hương vị của món rau luộc vốn dĩ không có mùi vị vô cùng nhàm chán. Kho quẹt có màu nâu đậm, bao gồm vị mặn đậm vị của nước mắm, điều vị của đường, một chút cay nồng của hạt tiêu xanh, ớt bột và không thể nào thiếu cái vị beo béo không quá ngấy của tóp mỡ sau đó được kho cạn cho đến khi còn lại chút nước sền sệt.

Kho quẹt ăn cùng cơm cháy

Kho quẹt ăn cùng cơm cháy

Ngày nay kho quẹt ngoài việc dùng chung với các món rau luộc còn được kết hợp ăn cùng cơm cháy như một món ăn chơi. Cái độ giòn rụm của cơm cháy thêm vị mặn cay của kho quẹt, âm thanh rồm rộp phát ra khi nhai khiến nhiều người ghiền đến nổi ăn hết lúc nào chẳng hay. Đây là một món ăn rất đáng thưởng thức khi khám phá món ngon miền Nam.

Gỏi cuốn

Gỏi cuốn với vẻ ngoài bắt mắt có màu trắng trong trong nhìn thấu vào bên trong nhân kích thích vị giác, ánh lên một chút màu xanh của hẹ, màu trắng của những cọng bún tươi, thêm màu ngà của thịt heo luộc, và được làm nổi bật bởi màu đỏ của tôm, cách gói kéo léo đều tay tạo nên những cuốn gỏi đẹp mắt hấp dẫn du khách. Thức chấm của gọi cuốn cũng rất đa dạng tuỳ vào khẩu vị của mỗi người bao gồm nước mắm làm, mắm nêm đậm đà hay một chén nước chấm là sự kết hợp của vị béo béo đặc trưng của đậu tương quyện với lạc rang thơm nhẹ. Dù là ăn kèm với loại nước chấm nào đi nữa, đều là sự kết hợp hoàn hảo đến khó cưỡng của ẩm thực miền Nam.

Gỏi cuốn không chỉ hấp dẫn ở màu sắc mà cả mùi vị

Gỏi cuốn không chỉ hấp dẫn ở màu sắc mà cả mùi vị

Lẩu mắm, bún mắm miền Tây

Đây là món ăn đặc trưng của ẩm thực miền Nam nói chung và là đặc sản nổi tiếng của miền Tây Nam bộ. Ban đầu nghe cái tên “lẩu mắm” không ít người tỏ ra e dè, chẳng có chút hứng thú. Nhưng khi nếm thử một lần chắc chắn sẽ khiến bạn vô cùng ngạc nhiên vì hương vị của nó.

Lẩu mắm đậm chất miền quê nam bộ với thành phần phong phú

Lẩu mắm đậm chất miền quê nam bộ với thành phần phong phú

Vấn vương hương vị lẩu mắm miền Tây » Báo Phụ Nữ Việt Nam

Lẩu mắm là sự kết hợp đa dạng từ nước lẩu, hải sản cho đến rau. Để tạo nên hương vị tuyệt vời, người ta thường sử dụng hai loại mắm là mắm cá linh hoặc cá lóc ninh rục xương rồi phi xả thật thơm khử mùi. Khi nước lẩu sôi mạnh, lại bỏ vào đó thịt heo quay, cá, mực, ốc bươu, sò… Không quên nhúng các loại rau ăn kèm đúng chất miệt vườn vô cùng đa dạng kể ra phải hơn cả chục loại đặc trưng như rau nhút, chèo nèo, bông súng, rau muống, bông điên điển, cà tím, bắp chuối… Nói về sự đa dạng của các loại nguyên liệu sử dụng trong một món ăn có lẽ không có món nào so được với lẩu mắm.

 

Ẩm thực miền Trung

Nếu như ẩm thực miền Nam là sự kết hợp phong phú và có chút ảnh hưởng của nền văn hoá của các dân tộc ngoại lai sinh sống từ lâu đời. Thì ẩm thực miền Trung lại đem đến cho người thưởng thức cái vị đậm đà vô cùng. Nhắc đến hai từ “đậm đà” chúng ta liền liên tưởng ngay đến cái hương vị thiên một chút mặn mà đúng chất, chẳng những vậy không thể thiếu vị cay, mà một khi đã cay thì phải “cay tới bến”.

Ẩm thực miền Trung với hương vị đậm đà khó cưỡng

Ẩm thực miền Trung với hương vị đậm đà khó cưỡng

Không phải tự nhiên mà người miền Trung lại có khẩu vị như thế, có người giải thích rằng vì khí hậu miền Trung chịu nhiều ảnh hưởng từ thiên nhiên cho nên người dân nơi đây thường có thói quen tiết kiệm và ảnh hưởng đến cả cách nêm nếm tạo nên những món ăn đậm vị.

Mì quảng

Nhắc đến món ngon miền Trung chúng ta có thể tưởng tượng ra vô vàn món ăn trong đầu, nhưng đặc trưng nhất phải kể đến món mì quảng. Thật ra tên gọi mì quảng có lẽ là cách nói thông dụng tạm mượn từ “mì” vì thành phần của mì quảng làm bằng bột gạo chứ không phải bằng bột mì như các loại mì ta vẫn thưởng thức, nó có màu trắng hơi ngả vàng. Nước lèo của mì quảng thường sâm sấp thậm chí là rất ít không như bún hay phở thường rất nhiều nước, với nguyên liệu truyền thống để nấu bao gồm thịt heo và tôm. Ăn kèm với mì quảng là trứng cút, tôm thịt heo hoặc thịt gà, thêm vào đó để tạo nên nét đặc trưng cho mì quảng không thể thiếu rau cải con, bắp chuối bào, húng cây và bánh đa bẻ nhỏ.

Mì quảng món ăn đặc trưng của xứ Quảng

 Mì quảng món ăn đặc trưng của xứ Quảng

Thưởng thức mì quảng đem lại cảm giác mộc mạc mà tinh tế, vị béo béo và cái vị đậm đà kết hợp với các loại rau chẳng hề ngấy chút nào mà còn rất hấp dẫn.

Cơm hến Huế

Cơm hến món ăn ngon tuyệt nhất định phải thử khi du lịch đến miền trung thân thương

Cơm hến món ăn ngon tuyệt nhất định phải thử khi du lịch đến miền trung thân thương

Nếu bạn có suy nghĩ các món ăn nhất định phải ăn nóng mới ngon thì khi dùng cơm hến miền Trung bạn lại phải suy nghĩ lại đấy. Cơm hến là sự hoà quyện giữa cơm nguội trộn với hến luộc, bạc hà xắt nhỏ, da heo chiên giòn mang theo chút vị béo, một chút đậm đà của mắm ruốc, và bùi bùi của đậu phộng rang, thêm vị cay nồng của ớt tất cả trộn đều lên là có thể thưởng thức. Nói về cơm hến có lẽ chỉ duy nhất nước dùng hến được dùng như món súp ăn kèm nhất định phải nóng hổi thì kết hợp lại ăn mới ngon.

Bánh cuốn Tây Sơn

Bánh cuốn Tây Sơn món ăn dân dã của xứ võ

Bánh cuốn Tây Sơn món ăn dân dã của xứ võ

Bánh cuốn Tây Sơn là món ăn truyền thống nhưng lại có phần dân dã bình dị vô cùng. Chỉ một cuốn bánh là đủ cho một bữa ăn no nê mà lại đủ chất. Bởi vì nhân bánh bao gồm các thành phần chả ram giòn rụm, đậu chiên mềm mềm xen lẫn một chút béo nhẹ, trứng vịt luộc, thịt nướng, chả lụa và một số loại rau mùi tất cả kết hợp lại tạo thành một cuốn bánh to ú nụ. Lớp bánh tráng bên ngoài cũng rất đặc biệt, không hề bở, độ dai vừa phải thêm một chút nước chấm đặc trưng tạo nên hương vị rất riêng cho bánh cuốn Tây Sơn, nhất định khi du lịch khám phá ẩm thực Việt Nam du khách phải một lần nếm thử.

Bánh bèo chén

Bánh bèo dù ít người dùng cho bữa chính nhưng lại là món ăn quen thuộc để ăn vào buổi sáng hay xế chiều. Giống như đa số các loại bánh truyền thống, nguyên liệu chính của bánh bèo là bột gạo nhưng lại có cách chế biến khác hơn. Nói đến đây mới cảm nhận được khả năng sáng tạo phong phú của ông bà ta ngày trước chỉ từ những nguyên liệu quen thuộc nhất mà tạo ra vô vàn món ngon.

Bánh bèo chén với các chế biến độc đáo ăn một lần là ghiền

Bánh bèo chén với các chế biến độc đáo ăn một lần là ghiền

Bánh bèo chén thu hút người ăn ở chỗ bánh được đúc trong một cái chén nhỏ, khi chính cho thêm phần nhân được làm từ tôm xay nhuyễn, rắc thêm chút hành phi, đậu rang, ớt bột, hành lá… Khi ăn rưới thêm chút nước mắm cho thêm phần đậm đà. Đây là một món ăn bình dân khá hợp với túi tiền nhưng lại là một đặc sản khi nhắc về món ngon miền Trung.

Bánh canh hẹ

Bánh canh hẹ được lòng thực khách bởi bánh canh được làm bằng bột gạo tạo độ trong nhất định vô cùng lạ mắt, chẳng những vậy lại có độ dai không hề bở. Nước lèo không ninh từ xương heo như các loại bún khác mà lại dùng từ xương cá làm ngọt nước, bởi đặc trưng của miền Trung với các vùng biển thuỷ hải sản dồi dào. Chả cá ăn kèm được làm bằng các loại thịt cá tươi ngon như cá thu, cá cờ… Là những loại cá vốn dĩ được ưa chuộng trong bữa ăn hằng ngày.

Mãn nhãn với màu sắc, hài lòng về mùi vị là những gì thực khách nghĩ về bánh canh hẹ

Mãn nhãn với màu sắc, hài lòng về mùi vị là những gì thực khách nghĩ về bánh canh hẹ

Điều đặc biệt của bánh canh hẹ tất nhiên không thể thiếu hẹ sắc nhuyễn, thêm vào đầy tô tạo thành một mặt nước được phủ xanh bởi hẹ vô cùng bắt mắt, theo đó là hương thơm nóng hổi kèm theo vị nồng nhẹ của hẹ bay lên kích thích khứu giác. Còn gì tuyệt vời hơn sau chuyến đi chơi ngoài trời khá tốn sức lại dễ bị cảm nắng thưởng thức một tô bánh canh hẹ nóng hổi toát mồ hôi, vị ngon trên đầu lưỡi sảng khoái tinh thần.

 

Ẩm thực miền Bắc

Ẩm thực miền Bắc lại mang nét tinh tế, nhẹ nhàng

Ẩm thực miền Bắc lại mang nét tinh tế, nhẹ nhàng

Trong ăn uống người miền Bắc lại có chuẩn mực riêng, cầu kỳ mà tinh tế có thể nói là khá kỹ lưỡng có lẽ ảnh hưởng từ xa xưa. Họ ưa chuộng hương vị thanh đạm nhẹ nhàng, nêm thức ăn chuẩn xác dừng ở mức độ vừa phải không quá ngọt như món ăn miền nam, lại không thiên về độ mặn hay cay “bùng cháy” như miền trung tạo nên một nét rất đặc trưng của ẩm thực miền Bắc.

Bún đậu mắm tôm

Dường như ẩm thực miền bắc gắn liền với những món ăn dân dã, đậm nét truyền thống và bún đậu mắm tôm cũng là một trong những món ăn đặc trưng của vùng miền này. Không chỉ được người dân miền Bắc ưa chuộng mà ngày nay để chiều lòng thượng khách, bún đậu mắm tôm đã có mặt khắp mọi nơi trải dài từ Bắc vào Nam. Tuy nhiên ngon nhất vẫn là khi được người dân bản địa chế biến.

Bún đậu mắm tôm nghe cái tên có vẻ nhàm chán nhưng lại ngon không cưỡng

Bún đậu mắm tôm nghe cái tên có vẻ nhàm chán nhưng lại ngon không cưỡng

Bún đậu mắm tôm là một món ăn nhẹ được ưa chuộng từ những người dễ tính cho đến giới sành ăn cũng bị mùi vị đặc trưng của bún đậu chinh phục. Một mẹt bún đậu ngon tất nhiên phải có đủ thành phần từ bún tươi, đậu rán vàng giòn rụm lớp ngoài nhưng vẫn giữa được độ mềm béo bên trong, chả cốm nở bung đều, thịt heo chân giò giòn lớp da mềm lớp thịt bắp,ăn với rau mùi. Để làm nên một món bún đậu mắm tôm đúng chất thì ngoài các thành phần trên không thể thiếu được một chén mắm tôm ngon chính hiệu thêm một lớp dầu rán đậu sóng sánh bên trên thêm tắc ớt tuỳ khẩu vị của mỗi người.

Xôi ngũ sắc

 

Xôi ngũ sắc là nét ẩm thực truyền thống đầy độc đáo của miền núi Tây Bắc

Ngày nay xôi ngũ sắc thường thấy nhiều ở cả ba miền, đặc biệt là có mặt trong các buổi tiệc, với màu sắc bắt mắt người dùng. Tuy nhiên ít ai biết rằng đây lại là món đặc sản của vùng núi Tây Bắc. Để có những màu sắc độc đáo như vậy người làm phải rất kỳ công khi sử dụng hoàn toàn nguyên liệu thiên nhiên từ lá cây rừng tạo thành năm màu đỏ, vàng, xanh, tím, trắng. Mỗi màu lại có ý nghĩa khác nhau tượng trưng cho ngũ hành. Để cho ra một mẻ xôi ngon cả về độ dẻo của nếp, hương thơm lẫn màu sắc đúng chuẩn quan trọng nhất là công đoạn đồ xôi và sự khéo léo của người nấu. Khám phá ẩm thực miền Bắc bạn hãy thử thưởng thức xôi ngũ sắc, sẽ có hương vị rất riêng chẳng giống những loại xôi mà bạn vẫn thường ăn hằng ngày đâu.

Bún thang

Bún thang là món ăn đầy tinh tế của ẩm thực miền bắc

Bún thang là món ăn đầy tinh tế của ẩm thực miền bắc

Bún thang là một món ăn thanh nhã, không kém phần cầu kỳ, với hương vị lôi cuốn tất cả tạo nên một món ăn đặc sản của Hà Nội. Tên bún thang ý chỉ tô bún được tạo nên từ nhiều thành phần kết hợp lại mà thành bao gồm trứng rán, thịt gà xé nhuyễn, nấm đông cô, giò lụa thái sợi, rau răm sắp xếp một cách khéo léo tạo nên sự hài hoà trên mặt bún sau đó chan thêm nước dùng. Để làm ra một tô bún thang đầy hấp dẫn đến tay người thưởng thức là cả một quá trình đầy cầu kỳ và đòi hỏi sự khéo léo, kinh nghiệm của người nấu. Điều làm nên sự đặc biệt của bún thang đó chính là được thêm vào một chút tinh dầu cà cuống làm dậy mùi cả bát bún khiến người thưởng thức bị chinh phục ngay lần đầu khi ngửi thấy mùi thơm.

Nem chua nướng

Nem chua là món ăn rất phổ biến ở Việt Nam, tuy nhiên khi thưởng thức nem chua nướng miền Bắc đem lại cảm giác đặc biệt khác.

Nem chua nướng Hà Nội món ăn đường phố được lòng du khách gần xa

Nem chua nướng Hà Nội món ăn đường phố được lòng du khách gần xa

Nem chua nướng là món ăn đường phố nổi tiếng khi đi du lịch đến Hà thành. Là sự kết hợp giữa thịt lợn, thính, bì lợn sau đó lợi dùng men của lá ổi, lá sung để ủ chín. Sau đó lại nướng dưới bếp than làm cháy xém bề mặt, dùng với tương ớt hoặc nước mắm tỏi ớt. Thưởng thức nem chua nướng có vị bùi bùi xen lẫn một chút chua vừa phải.

Ẩm thực Việt Nam mang đậm nét truyền thống, lại được biến tấu một cách tinh tế phù hợp với cuộc sống hiện đại, là sự hoà quyện giữa ẩm thực xưa và nay. Để tạo nên những món ăn ngon của Việt Nam còn giao thoa của nền ẩm thực ba miền Bắc – Trung – Nam, tất cả tạo nên một nền ẩm thực độc đáo, thu hút du khách, để lại sự ấn tượng sâu sắc trong lòng họ mỗi khi nghĩ về Việt Nam. Và đó cũng là niềm tự hào của mỗi người con đất Việt.

 

_________________

 

 

Những món ăn ngon của những đầu bếp gia đình GNST

Thu Trang

Cháo gà

 

 

 Cuối tuần ở nhà chống dịch,làm món gì để cả nhà GNSt sum họp ăn với nhau nhỉ?
Công thức chuẩn nấu
cháo gà mềm nhuyễn, thơm lừng ?
Cháo gà là món ăn ngon bổ dưỡng, rất tốt cho trẻ nhỏ và cả người già trên 60+như chúng ta .
Không những vậy đây còn là món ăn được rất nhiều người yêu thích, hợp cho bữa sáng, buổi ăn tối của cả gia đình.



Chuẩn bị nguyên liệu:
- Gà 1 con: 1.5kg
- Gạo tẻ : 1 bát con cơm đầy
- Đậu xanh: 80g - 100g
- Nấm hương: 15 cánh
- Hành lá, Rau mùi hoặc tía tô


Cách làm:
- Bước 1: Đậu xanh rang chín sau đó đem xay hoặc giã vỡ.
- Bước 2: Gạo tẻ ngâm nước 30 phút cho hạt gạo mềm, khi nấu cháo sẽ nhanh nhừ hơn. Sau đó xay hoặc giã hoặc để nguyên hạt tùy thích.
- Bước 3: Gà rửa sạch cho vào luộc, cho 1 thìa cà phê gia vị vào nước luộc. Gà chín vớt ra để nguội lọc xé lấy thịt.
- Bước 4: Sau khi vớt gà cho gạo và đậu xanh vào ninh nhừ, thỉnh thoảng khuấy đều để cháo không bị bén đáy nồi. Đun 30 – 45 phút cháo chín nhừ thì cho tiếp 1 thìa canh nước mắm và 2 thìa cà phê mì chính ( nếu không ăn mì chính có thể bỏ qua), cho nấm hương vào và nấu thêm 15 phút nữa là được.
- Bước 5: Hành rau thơm rửa sạch và thái nhỏ. Cháo nhừ hạt gạo vỡ nhỏ và mỡ gà trong nước dùng quyện đều, mùi thơm của nấm, đậu xanh, nước mắm ngon tuyệt.

? Bon Appétit- Thu Trang

"Gỏi Cá Hấp Kiểu Nhật"

? Merci ACE-GNST ủng hộ. ? Hôm nay Thu Trang xin hướng dẫn làm món "Gỏi Cá Hấp Kiểu Nhật" tại nhà rất phổ biến không những ở Nhật mà còn được ưa chuộng ở nhiều nước trên thế giới, món này rất ngon, nhiều dinh dưỡng và dễ thực hiện.

⏱ Chuẩn Bị Nguyên Liệu:
- Cá basa phi lê: 200g
- Rau tần ô: 400g
- Củ cải trắng: 100g
- Hành lá: 3 cây
- Tiêu, đường, ớt sừng
- Giấm gạo lên men
- Nước tương
- Hạt nêm
Hướng Dẫn Chế Biến:
– Rau tần ô lặt rửa sạch, cắt khúc ngắn vừa ăn, chần trong nước có nêm 1 ít hạt nêm, vớt ra xả nước lạnh, vắt ráo.
– Củ cải trắng gọt vỏ, mài nhuyễn, vắt bớt nước. Hành lá phần đầu trắng băm nhuyễn, phần lá cắt nhỏ. Ớt sừng cắt sợi.
– Cá basa cắt miếng vừa ăn, ướp với 1m hạt nêm, ½ m tiêu và đầu hành băm, để thấm rồi đem hấp chín, xé nhỏ, ướp thêm với 1/2m hạt nêm và 1/2m tiêu.
– Pha nước trộn gỏi: trộn đều 3M Nước tương với 2M đường, 2m giấm gạo lên men và 1M nước ấm.
– Trộn gỏi: trộn đều cá basa, rau tần ô, hành lá và củ cải trắng với nước trộn gỏi.
Cách Dùng: Xếp gỏi cá basa ra dĩa, rắc thêm hành lá, trang trí với ớt cắt sợi.
gỏi cá hấp kiểu nhật
☝️ Lưu ý:
– Cá phải ướp 2 lần trước và sau khi hấp để cá thấm và vừa ăn.
– Chọn cá basa miếng to, dày thịt và có màu trắng trong sẽ ngon hơn.

?Thu Trang Bon Appétit ?

Bún thịt xào sả ớt

Bún thịt xào sả ớt
Thịt xào thơm mùi sả, the cay của ớt, tươi xanh của rau, béo bùi của dầu hành và đậu phộng rang giã dập.... Thêm ít nước mắm chua ngọt là một tô hết vèo...

Bún thịt xào sả ớt hình đại diện món
Nguyên Liệu 4 phần:
- 300 gr thịt nạc dăm
- 1 củ hành tây vừa
- 3 mc Sả băm
- 2 cây sả
- 2 mcf ớt băm (1 ướp, 1 nước mắm)
- 3 mcf tỏi băm (1 ướp, 2 xào)
- Hành lá làm dầu hành
- Đậu phộng rang đập dập
- 1 kg bún tươi
- Xà lách, rau thơm, giá sống, dưa leo
- Nước mắm pha : 1/2 chén nước, 2 mc đường, 2 mc nước mắm, 1mc giấm gạo, 1/3 trái chanh vắt nước, 1 mcf tỏi và 1mcf ớt băm
- 2 mc dầu ăn

 

Các bước:
- Rau thơm và xà lách rửa sạch. Hành tây cắt múi 1cm. Hành lá cắt nhỏ, cho ít muối và dầu ăn vào trộn đều, đưa vào vi sóng quay 15giây. Tỏi, ớt, sả băm nhuyễn.
- Pha nước mắm : lấy chén cho nguyên liệu trên bài vào khuấy tan. Nếm cho vừa vị rồi cho 1 mcf tỏi và 1mcf ớt băm. Đã có nước mắm chua ngọt.
- Thịt rửa sạch cắt lát mỏng, ướp thịt với 1mcf tỏi băm, 1 mcf ớt băm, 1 mc sả băm, 1/2 mcf tiêu xay, 1/2 mcf đường, 1/2 mc xốt nêm heo , 1 mcf nước mắm. Trộn đều và ướp 10p.
- Rang đậu phộng với ít muối, để nguội bóc vỏ và đập dập.
- Làm nóng chảo với 2mc dầu, cho sả băm, tỏi băm vào xào thơm vàng. Sau đó cho thịt vào xào săn với lửa lớn để thịt không bị ra nước. Cho tiếp hành tây vào đảo đều.
- Do thịt đã ướp vừa vị nên không cần nêm nữa nhé. Hoàn tất. Tắt lửa.
- Trình bày : Lấy tô, cho ít giá vào trước, bóp nhẹ cho giá gãy ra, kế tiếp cho bún, cắt rau thơm và xà lách, băm dưa leo trực tiếp và cắt vào tô, múc thịt xào vào, chan ít dầu hành và rắc đậu phộng. Trang trí 2 khúc sả cây cắt xéo ngọn vào góc tô, vài cọng ngò rí. Dọn kèm chén nước mắm chua ngọt. Yummy !!! Bon Appétit !!!

@= Thu Trang =@

 

Thiên Quỳnh Như

 

 

Lương Thanh Thủy

 

Katherine Nhi Lương

❀❀❀

 

 

http://gocnhosantruong.com/images/photos/384/833/ba1818703f9a0f4c7865515a.jpg

 

Trần Phương Tuyền

 

✬★☆ = Nhóm GNST Sưu Tập = ☆★✬
 

 

 

 

 

Xem thêm...

Nền tảng giáo dục gia đình: 4 chữ “nhất”

Nền tảng giáo dục gia đình: 4 chữ “nhất”

 ▬ *****▬

 

Gia giáo và môn phong là những hình ảnh thu nhỏ của văn hoá truyền thống. Đó cũng là tài phú quý giá của một gia đình. Từ cổ chí kim, ảnh hưởng của gia giáo và môn phong đối với những đứa trẻ là không thể xem thường.

Có người nói: Di sản của một gia đình giống như một món đồ cổ tốt nhất. Nó trải qua rất nhiều sự che chở cũng như đánh bóng của nhiều người, âm thầm tích luỹ trong một thời gian dài, dần dần di sản này cũng giống như một món đồ cổ, sẽ được gói bọc trong một lớp bột giấy tĩnh mịch và thuần thục, yên tĩnh nhẹ nhàng, toát ra một hơi thở cổ xưa.

Đồ cổ có hình dạng còn di sản là vô giá. Nó không thể nhìn thấy được, không thể sờ được, thấm sâu vào máu thịt của những thế hệ sau trong gia tộc, trở thành một mối liên kết tinh thần giữa các thành viên trong gia đình, và thậm chí trở thành một phần của tính cách và thậm chí là vận mệnh của họ.

 Hồng Ngọc Hospital: Giảm 20% Gói khám sức khỏe định kỳ | Vua ...

Lề lối là phong thủy tốt nhất

Cái gọi là lề lối chính là các yếu tố tinh thần của một người như tầm nhìn, tấm lòng, sự gan dạ hiểu biết…

Mạnh Tử từng viết: “Nghèo thì tất chỉ lo giữ thân mình đức tốt, phát đạt thì tất khiêm nhường thiên hạ.”

Có một câu chuyện như sau: Một gia đình nọ đưa con đến một nhà hàng ăn cơm, ở cửa nhà hàng họ gặp một người ăn xin.

Đại đa số những bậc phụ huynh khác sẽ nhân cơ hội này dạy dỗ con cái: Con phải học hành thật chăm chỉ, nếu không sau này sẽ giống như ông ấy, không có việc làm chỉ có thể sống dựa vào ăn xin.

Nhưng phụ huynh của gia đình này đã nói những lời rất thấm thía: Con nhất định phải học hành chăm chỉ, sau này có thể giúp những người như thế này có công việc, không cần phải sống lưu lạc đầu đường xó chợ nữa.

 

Dale Carnegie, nhà văn nổi tiếng người Mỹ từng nói: Những người có lề lối cấp độ 0 thì giống quần chúng, những người có lề lối cấp độ 1 chỉ nhìn thấy bản thân, người có lề lồi cấp độ 2 chỉ nhìn thấy thế giới, những người có lề lối cấp độ 3 có thể thay đổi thế giới.

Lề lối của đời người nhìn không thấy, sờ không được, nhưng nó có thể xác định thời gian một người đi con đường dài cuộc đời họ. Hành vi của đời người đều chịu ảnh hưởng từ lề lối.

nuôi dạy con

Độc lập là sự trưởng thành tốt nhất

Một người mẹ sống bằng nghề bán trái cây tươi, cô chưa từng đi học, vì thế cũng không dạy được con những đạo lý trên sách vở. Điều duy nhất mà cô có thể dạy cho con mình đó chính là những bài học của cuộc sống và thực tiễn.

Một ngày nọ khi tan học về nhà, con gái cô đứng trước rạp hoa quả của nhà mình, nhìn chúng bạn cầm trên tay que kem một cách ngưỡng mộ. Người mẹ chứng kiến rồi cúi thấp đầu nhìn những đồng tiền lẻ trong túi, cảm thấy vô cùng bất lực.

Tối hôm đó, cô đã làm kem dứa cho con gái và cô bé cảm thấy chiếc kem đấy ngon tuyệt, đưa ra ý kiến rằng mẹ nên bán loại kem này kiếm tiền. Người mẹ cũng làm kem cho con gái mang ra phố bán nhưng vì con gái cô không có kinh nghiệm nên một que kem cũng không bán được.

Gia đình tốt thì xã hội mới tốt - Hànộimới

 

Sau đó, người mẹ nói với con gái: “Con thử ra chợ rau xem người ta bán hàng như thế nào”. Con gái ra chợ và nhìn thấy những người bán rong chào hàng, đưa ra giá và trả giá, về nhà liền làm ra một bảng giá tiền, lên phố bán hàng rong. Cuối cùng cô bé cũng bán được hàng, hơn nữa bán hàng càng ngày càng tốt.

Để con cái tự lập, chứ không phải là yêu thương bao bọc, mới là giáo dục gia đình tốt nhất.

Trong gia đình từ nhỏ phải để con học cách sống độc lập, như thế mới có thể bồi dưỡng nên một đứa trẻ tốt. Sự độc lập giúp chúng bước vào xã hội mà không quá bỡ ngỡ và có thể thích nghi được.

Khoan dung là tu dưỡng lớn nhất

Người xưa có câu: “Đừng công kích người khác một cách quá đáng, phải nghĩ trước nghĩ sau; Dạy dỗ người khác phải lấy thiện làm trọng”.

Tương truyền thời cổ đại có một vị thiền sư già. Một buổi tối nọ, ông đi bộ trong thiền viện đột nhiên nhìn thấy một chiếc ghế dài trong góc tường, vừa nhìn là ông biết ngay chắc hẳn có một người xuất gia nào đó vi phạm nội quy của chùa trốn ra ngoài.

Lão thiền sư liền không lên tiếng, đi đến bên bức tường, lấy chiếc ghế đi và ngồi xổm ở dưới đất. Một lúc sau, quả thực có một tiểu hòa thượng đạp lên lưng lão hòa thượng trèo tường ra ngoài.

Khi chân anh ta chạm đất, anh ta mới phát hiện, vừa rồi mình dẫm lên không phải là chiếc ghế mà là sư phụ mình. Tiểu hòa thượng vô cùng hoang mang, không nói nổi nên lời.

Nhưng điều tiểu hòa thượng không thể ngờ tới là sư phụ không hề trách mắng, chỉ bình thản nói với anh ta: “Đêm khuya lạnh, nhanh đi mặc thêm một cái áo nữa.”

Chúng ta có thể tưởng tượng được sau khi nghe những lời của vị thiền sư, tâm trạng đồ đệ ông như thế nào. Sự giáo dục một cách khoan dung này khiến cho đồ đệ không bị trách phạt cũng tự cảm thấy tội lỗi.

Năng lượng của khoan dung khiến người ta cảm thấy rất kinh ngạc. Khoan dung là một dạng độ lượng, một dạng rộng rãi, một dạng thấu hiểu, một dạng tôn trọng, càng là một dạng tu dưỡng và khích lệ.

Đề xuất thêm ngày nghỉ hàng năm vào ngày Gia đình Việt Nam 28/6

Đọc sách là thói quen tốt nhất

Năm 1937, khi quân đội Nhật xâm chiếm Trung Quốc, Lâm Huy trở thành người tị nạn chiến tranh và giữa trận hỏa lực pháo binh anh ta rời khỏi Bắc Bình. Lăn lộn nhiều vòng, anh bắt đầu cuộc sống lưu vong kéo dài 9 năm.

Khi đó con gái anh ta 8 tuổi, còn con trai 5 tuổi. Trong cuộc sống trốn chạy với điều kiện sống vô cùng khó khăn, Lâm Huy vẫn không quên cho các con tập luyện văn học.

Cơm đều ăn không no, nhưng Lâm Huy vẫn kiên trì cho các con mỗi ngày đều đọc cổ văn. Khi không có sách đọc thì đọc lại thơ văn cũ trước đây mình đã từng đọc. Sau này, khi anh ta bị bệnh nằm liệt giường, vẫn yêu cầu các con đọc cho mình nghe “Mễ khai lạc kỳ mộng truyện”.

Các con đọc không hiểu, Lâm Huy nhịn xuống đau đớn của bệnh tật, đọc lại cho các con nghe và giải thích chi tiết cho các con.

Từ đó trở đi, các con của Lâm Huy từ nhỏ đã được bồi dưỡng thói quen đọc sách và yêu thích đọc sách. Chiến tranh cũng không thể trì hoãn việc giáo dục cho trẻ.

Những người thích đọc sách có thể tiếp nhận kiến thức vô hạn, tự mình giáo dục chính bản thân mình. Một ngày đọc sách là một ngày tiến bộ.

Đọc sách không chỉ là nấc thang tiến bộ của một người, mà còn là động lực vô tận để một gia đình phát triển.

 

Theo Secretchina
Ngọc Linh biên dịch


Giáo dục gia đình: Nền tảng cho sự thành công của người Đức

 

Hình ảnh có liên quan

Nếu bạn vẫn còn thắc mắc vì sao Đức luôn là quốc gia có nền công nghiệp hiện đại, có nhiều sản phẩm đạt mức độ tinh vi và chất lượng đỉnh cao, có nhiều danh nhân lỗi lạc nhất thế giới…? Xin hãy đọc bài viết này:

Hồi tôi còn nhỏ, ba sang Đức công tác và mang về cho tôi một chiếc hộp nhạc. Ngắm nhìn chiếc hộp trên tay, tôi đã kinh ngạc đến ngây người: Bên trong là các bánh răng cưa bé xíu, còn nhỏ hơn cả móng tay tôi, ấy vậy mà lại kết hợp với nhau thật hài hòa. Mỗi từng chi tiết đều hoàn hảo, giống như một cỗ máy tinh vi thu nhỏ vậy. Khi quay cái nút vặn, chiếc hộp phát ra điệu nhạc êm đềm như dòng suối, khiến tôi có cảm giác như đang được lắng nghe giai điệu của thiên nhiên.

Từ giây phút đó, ấn tượng về nước Đức thật mạnh mẽ và sâu đậm trong tôi. Đó cũng là lý do mà hơn mười năm sau, tôi đã lựa chọn thi vào khoa tiếng Đức của một trường đại học danh tiếng. Càng học tập và càng tìm hiểu văn hóa Đức, tôi lại càng thêm yêu vùng đất diệu kỳ này: là quê hương của các câu chuyện cổ nổi tiếng, là xứ sở của những tòa lâu đài đẹp như trong huyền thoại, là nơi sinh ra các triết gia và nhà khoa học lỗi lạc, là “chủ nhân” của hơn một trăm giải Nobel danh giá, và là nền kinh tế phát triển mạnh mẽ nhất châu Âu….

Sau này khi sang Đức du học, tôi lại càng thêm ngưỡng mộ lối sống văn minh và cách hành xử lịch thiệp của người dân nơi đây. Và điều đáng nói là: Nước Đức bao giờ cũng vậy, dẫu là thời chiến hay thời bình, trong những năm khủng hoảng hay khi nền kinh tế khởi sắc… thì vẫn luôn chứng tỏ là một dân tộc văn minh, lịch lãm. Vì sao lại như vậy? Câu hỏi ấy cứ trở đi trở lại trong tôi suốt một thời gian dài.

Tới khi chuyển đến sống chung với môt gia đình bản địa, tôi mới tìm được câu trả lời cho thắc mắc của mình thời gian qua.

Chủ gia đình là một cặp vợ chồng cùng với cậu con trai chưa đầy một tuổi. Lúc đầu, tôi cho rằng việc chăm sóc con trẻ của họ thật là thiếu sót, sao lại bất cẩn để trẻ nhỏ bò đi đâu thì bò, muốn nghịch bẩn cứ việc mà nghịch bẩn, thậm chí là mặc kệ cho trẻ tùy tiện gặm bất kể thứ gì!

Mãi sau đó tôi mới biết, thì ra người Đức rất coi trọng rèn luyện tính độc lập, tự giác, và khả năng ‘tự khám phá thế giới’ của trẻ. Điều ấy trái ngược hẳn với cách giáo dục kiểu bao bọc, chở che, bảo vệ con của các bà mẹ Á châu mà tôi vẫn biết.

Và càng có cơ hội tiếp xúc nhiều hơn, tôi lại càng nhận ra những đặc điểm nổi bật trong cách giáo dục của người Đức: Giáo dục trong gia đình luôn xếp trên giáo dục tại trường học; truyền thụ kỹ năng quan trọng hơn truyền thụ tri thức; bồi dưỡng năng lực giải quyết quan trọng hơn đáp án; và rèn luyện các thói quen lành mạnh quan trọng hơn cả việc sống trong môi trường vật chất tiện nghi.

Người Đức tin rằng: thành công của giáo dục bắt đầu từ gia đình. Cách giáo dục tốt sẽ bồi dưỡng thói quen tốt, mà thói quen tốt lại ảnh hưởng đến tính cách của trẻ suốt cuộc đời.

Văn hóa đọc đã tạo nên một dân tộc hùng mạnh

Nếu có dịp tới thăm nước Đức, bạn sẽ phát hiện một đặc điểm rất thú vị là: ở bất cứ nơi đâu, dù là sân bay hay ga tàu điện ngầm, thì mọi người đều say sưa đọc sách. Khác với thói quen lướt web và chơi điện tử trên di động của người Việt, người dân Đức từ trẻ nhỏ cho đến bậc lão niên thường có thói quen mang theo sách bên mình. Họ sẽ đọc bất cứ lúc nào: tại quán cafe, trong công viên, hay ở điểm chờ xe điện. Ở các khu vực công cộng, kể cả những nơi thường diễn ra sự kiện, luôn có một góc nhỏ yên tĩnh cùng với rất nhiều sách để bất cứ ai cũng có thể đến đọc.

Nước Đức không ủng hộ “giáo dục trước tuổi đi học”, nhưng lại khuyến khích các bậc phụ huynh đọc sách cho con nghe. Chủ nhà trọ của tôi kể rằng, khi con trai mới sinh ra ông đã đọc sách cho con, rồi sau đó ông còn mua sách tặng con như những món quà ý nghĩa. Ông nói: “Đọc sách là cách giáo dưỡng tốt nhất, trẻ nhỏ thích đọc sách sẽ không bao giờ cảm thấy cô đơn, buồn tẻ”.

Việc đọc sách đã trở thành một nét đẹp văn hóa: Từ gia đình cho đến trường học, thậm chí là toàn xã hội đều khuyến khích đọc. Và mặc dù Đức là quốc gia hiện đại, nhưng sách truyền thống lại được ưa chuộng hơn nhiều sách điện tử. Nếu như sách giấy dành cho người lớn vốn đã nhiều và đa dạng, thì sách dành cho thiếu nhi lại càng đa dạng và phong phú hơn.

Chỉ cần điểm qua một vài con số, bạn sẽ thấy người Đức “mọt sách” đến mức nào: Sách viết bằng tiếng Đức chiếm 12% tổng lượng sách trên toàn thế giới, trong khi người Đức chỉ chiếm 1,2% dân số toàn cầu. Đây cũng là quốc gia có mật độ thư viện cao nhất, chỉ tính riêng ở Berlin trung bình cứ 17 nghìn người thì có một thư viện, và trong bất cứ thư viện nào cũng thấy rất đông người đọc sách.

Quan tâm và làm bạn với con có giá trị hơn hết thảy mọi phương pháp giáo dục

Có thể bạn đã từng nghe trên báo đài rằng: người Đức không ủng hộ việc dạy học trước khi trẻ tới trường. Và đúng như vậy, họ có cách nhìn nhận rất riêng về sự “học” của trẻ ở lứa tuổi mầm non, và nội dung của việc “học” này cũng không giống với những gì chúng ta vẫn nghĩ.

Người Đức tin rằng, độ tuổi trước khi đến trường là để hoàn thiện về nhân cách, phát triển về kỹ năng. Do đó, việc giáo dục trong gia đình luôn được coi trọng hơn giáo dục tại trường lớp. Gia đình mới là nơi vun đắp và bồi dưỡng tâm hồn trẻ, còn trường học chỉ là nơi hoàn thiện các kỹ năng bên ngoài. Vì vậy mà các trường mầm non của Đức chỉ chú trọng rèn luyện kỹ năng cho trẻ hơn là tri thức. Giáo viên sẽ dạy trẻ làm thế nào để sử dụng các phương tiện công cộng, tuân thủ quy tắc giao thông như thế nào cho đúng, cần thực hiện phép tắc lịch sự ở nơi công cộng ra sao… thậm chí, trẻ được học cách phân loại rác thải và rất nhiều vấn đề xã hội khác.

Còn trong gia đình, mối quan hệ và tình cảm giữa cha mẹ với con cái là cơ sở để trẻ phát triển bản thân, nuôi dưỡng tâm hồn, và hoàn thiện nhân cách. Thậm chí, mỗi gia đình đều có riêng một “ngày gia đình”. Trong ngày này, cha mẹ sẽ toàn tâm toàn ý dành thời gian cho con, làm bạn của con, chơi đùa với con, cùng con đi dạo, đạp xe, đi dã ngoại, hoặc cùng con sắp xếp lại căn phòng, làm việc nhà, sơn lại bức tường… Dưới sự dẫn dắt của cha mẹ, trẻ được quyền tự tay làm tất cả mọi việc trong khả năng của mình. Điều ấy cũng giải thích vì sao trẻ em Đức từ 6 tuổi đã có khả năng tự lập rất lớn.

Hình ảnh có liên quan

Sức mạnh quốc gia bắt đầu từ sự giáo dưỡng của mỗi công dân

Có câu nói đại ý rằng: Mức độ phồn vinh của một quốc gia bắt nguồn từ sự giáo dưỡng của mỗi công dân, nghĩa là phụ thuộc vào nền giáo dục của quốc gia, cũng như tầm nhìn và phẩm đức của mỗi người dân. Đây mới là lợi ích thực sự, sức mạnh thực sự để đất nước phát triển bền vững.

Nếu bạn vẫn còn thắc mắc: Vì sao Đức luôn là quốc gia có nền công nghiệp hiện đại, có nhiều sản phẩm đạt mức độ tinh vi và chất lượng đỉnh cao, có nhiều danh nhân lỗi lạc nhất thế giới…? Đó là bởi mỗi từng công dân Đức ngay từ nhỏ đã được bồi dưỡng về phẩm chất và hoàn thiện bản thân mình.

Cũng chính nhờ đề cao giáo dục gia đình, mà ngay từ nhỏ trẻ em Đức đã được gieo trồng vào trong sâu thẳm tâm hồn những hạt giống mỹ đức, khi lớn lên sẽ đem lại trái ngọt thiện lương và ưu tú cho quốc gia mình.

Theo Cmoney
Minh Phúc biên dịch



Lan Chi sưu tầm
 
Xem thêm...
Theo dõi RSS này