Thế giới quanh ta

Thế giới quanh ta (1023)

Chuyện cây bút chì

Chuyện cây bút chì

Sean Bảo

Có một dụng cụ mà ai cũng dùng nó nhiều lần trong đời. Thomas Edison đã dùng nó để phác thảo những sáng chế khoa học, John Steinbeck đã dùng đến 60 cây trong một ngày (với cuốn Phía Tây Vườn Địa Đàng tốn đến 300 cây), Vincent Van Gogh dùng nó để tạo nên những tuyệt tác, Chopin dùng nó kẽ nên những giai điệu bất tử. Tướng Ulysses Grant dùng nó để vạch nên những chiến thắng, ngay cả Thủ tướng Phổ Otto von Bismarck dùng nó để nhồi thuốc lá vào ống vố… Hẳn bạn đoán ra đó là cây bút chì. Cây bút chì quen thuộc mà mỗi trẻ em giàu nghèo đều cầm trên tay để học bài học đầu đời. Và nó sẽ được dùng để vạch đo nên những tấm ván hòm, kết thúc một đời người khi về trong lòng đất.

Tiếng Anh gọi là pencil, từ tiếng Latin “penicillus” là “cái đuôi nhỏ” (một cọ nhỏ làm từ lông lạc đà dùng để viết vào thời xa xưa.) Nghe đâu cây bút chì ra đời một cách ngẫu nhiên. Ðầu những năm 1500s, tại ngôi làng Seathwaite ở thành phố Borrowdale, Anh Quốc, một cơn bão qua đêm, sáng hôm sau người chăn cừu đi xem cánh đồng, thấy dưới gốc cây bị quật ngã phơi ra đống than đen từ lòng đất. Thoạt tiên họ nghĩ là than đốt, sau đó đám than graphite này dính đen vào tay và khó tẩy rửa. Họ bèn dùng da thú bọc các thỏi than graphite này và dùng để đánh dấu các gia súc. Từ đó cây bút chì ra đời. Gọi graphite là than chì chớ thật sự không có chì trong lõi bút.

 

Cây bút chì đầu tiên được tìm thấy ở Ðức vào thế kỷ 17 có hình dẹp, to như cây bút chì cho thợ mộc, thợ nề. Sau đó ở Nuremberg, Ðức Quốc bút chì được sản xuất hàng loạt vào năm 1662. Bút được làm tròn và nhỏ cho vừa tay cầm. Những di dân đầu tiên đến Mỹ đều dùng bút chì nhập từ Ðức. Chiến tranh giành độc lập xảy ra, nguồn nhập cảng bị cắt, William Monroe một thợ mộc ở Massachusetts là người Mỹ đầu tiên sản xuất bút chì từ 1812. Sau đó công ty Dixon Ticonderoga nhập cuộc và tồn tại đến nay. Henry David Thoreau, nhà triết học đa tài nổi tiếng với bài luận Civil Disobedience (Sự bất tuân dân sự) năm 1849 cùng gia đình mở xưởng làm bút chì khi graphite được tìm thấy ở New Hampshire 1920, do graphite ở đấy vụn và mềm, ông đã nghĩ cách trộn thêm đất sét Bentonite để nâng cao  phẩm chất bút chì.

Cây bút chì xưa nhất được tìm thấy ở Đức năm 1630  – Image Faber-Castell

Gỗ bọc lõi chì từ cây Red Cedar, sau này thì dùng gỗ Incense Cedar. Gỗ Cedar vì chúng không biến dạng khi khô, sứa gỗ thẳng và mềm, dễ gọt, không sướt da. Bút chì được đánh dấu ký hiệu từ H (viết tắt của Hardness – Ðộ cứng) đến B (Blackness – Ðộ đen đậm) và F (Fineness – Ðộ mịn, nhỏ nét). 9H là viết chì nhạt và cứng nhất đến 9B là bút chì mềm và đen đậm nhất. Phổ biến là HB #2. Là cây bút chì quen thuộc, tiêu chuẩn của học sinh khi làm bài. Phân loại bút chì này còn dựa vào độ cứng của viết chì để lại trên mặt giấy khi viết/vẽ ở độ nghiêng 45 độ. Nó còn tùy thuộc vào nhà sản xuất ở Châu Âu hay Mỹ, vào độ pha của đất sét. Cấu tạo cây bút chì vô cùng đơn giản và hơn 500 năm qua chúng vẫn như thế. Một thanh graphite nằm trong cây gỗ có cục tẩy. Bút chì từ dạng tròn sang 6 cạnh để khỏi lăn tròn trên mặt bàn nghiêng. Màu sắc thì nhiều, nhưng phổ biến vẫn là màu vàng, như màu xe bus chở học sinh, cũng để nổi bật ra trong đống dụng cụ học đường.

Hễ nơi nào có trang giấy thì phải cần bút chì. Thiếu bút chì thì trang giấy vô hồn. Sẽ không có những vần thơ ngút ngàn, không có những câu chữ mượt mà, không có những trang sách hay, những hình vẽ đẹp, những phát minh làm đời sống tiến bộ, những đường bay của phi thuyền, những hải trình thám hiểm miền đất mới… Mà không riêng gì cho viết vẽ. Bút chì được dùng hầu như mọi nơi. Từ sân đánh golf đến trang Sudoku hay Ô chữ, từ những tính toán đến đo đạc, từ những đống gạch đá xây dựng đến kiến trúc tuyệt vời. Khi còn tuổi học trò ai mà không nhớ cây bút chì được làm trâm cài cho mái tóc thơm mùi bồ kết, bút chì làm thước kẻ, dùng gãi lưng, dùng đục lỗ… Có khi đắn đo với bài toán khó hay câu thơ tình thì ngậm trên môi hay cắn đến in dấu răng, có khi giắt trên tai hay xoay giữa 2 ngón tay một cách vô thức. Với bút chì, học trò sẽ còn làm quen nét chữ nghiêng nghiêng, nét chữ hình thành nên một chữ viết riêng biệt đầy cá tính sau này, riêng biệt như là chữ ký của mỗi người. Các đứa trẻ ngày nay có lẽ quen với các bàn phím hay bút Stylus mà đánh mất đi nét chữ đẹp.

Phân loại bút chì theo độ cứng và độ đậm nhạt của ruột chì

Nhắc đến Stylus là nói đến cây bút thời đại kỹ thuật số. Khi mà giấy trắng và sách vở được thay thế bằng tablet, bằng các màn hình cảm ứng. Stylus như cây bút viết chữ thay thế cho bàn phím, cây Stylus làm cây cọ vẽ, làm con mouse. Ði xa hơn thế, với các ứng dụng biến đổi giọng nói thành chữ viết, với Google Home và Amazon Echo, Alexa… các AI (trí thông minh nhân tạo) này thì người ta e rằng vài chục năm nữa giấy trắng, cuốn sách và cây bút chì sẽ biến mất. Ấy vậy mà bút chì vẫn được sản xuất hàng chục tỉ cái mỗi năm trên thế giới. Faber Castell là một thương hiệu bút lâu đời của Ðức, ra đời năm 1761 và tiếp tục sản xuất đến nay. Blackwing là hiệu bút chì ở California của Palomino (sau này Faber Castell mua lại) luôn được mọi người yêu thích bởi  phẩm chất than chì, thiết kế cổ điển, cục tẩy hình dẹp có thể thay thế và tên tuổi của những nhân vật nổi tiếng đã sử dụng nó.

Bút chì sẽ tồn tại bởi nhiều lý do. Cũng như bút mực, bút bi, khi cầm bút, những ý tưởng và hình ảnh từ đầu óc và tâm hồn được trải bày. Nhưng với bút chì có thể tẩy xóa và viết, vẽ lại. Các nét vẽ có thể được nhấn mạnh nhẹ để có độ đậm nhạt, tạo ra chiều sâu cho hình ảnh. Có khi bằng cục tẩy, có khi bằng ngón tay xoa nhẹ, tranh bút chì luôn gây ấn tượng người xem về tính nguyên thủy và sự mộc mạc của nó. Trong các chuyến du hành vào vũ trụ, ở môi trường không trọng lực, chỉ có các bút chì mới viết được, còn các bút bi thì mực không chảy. (Ai có thói quen viết bài khi nằm trên giường, thì chỉ có cây bút chì là dùng được vào lúc ấy.)  Khác với cây bút Stylus hiện đại. Dù các nét vẽ bút chì không được chuyển đổi thành những pixel và những vector sắc sảo, tiện lợi cho các ứng dụng. Dù các nét ngang dọc đậm nhạt của bút chì không được thẳng thớm, hoặc tẩy xóa sạch sẽ, chính xác và nhanh chóng cho các designer bằng cây Stylus. Bút chì phác thảo vẫn là nền móng cho mọi tác phẩm, cho mọi ý tưởng. Chừng nào còn những trang giấy trắng háo hức, những khung vải bố đợi chờ, hay những cuốn sách lao xao những ý tưởng đắm say, thì bút chì vẫn còn đó thủy chung.

Một trong nhiều công dụng của bút chì – nguồn xcsunnyhaircom

Có một câu chuyện ngụ ngôn về cây bút chì. Một người thợ làm bút chì đã dặn dò: “Có năm thứ mà ngươi cần biết trước khi ta gửi ngươi ra đời. Luôn nhớ năm điều này và không bao giờ được quên:

– Thứ nhất: Ngươi có thể làm được nhiều thứ vĩ đại nhưng chỉ khi ngươi nằm trong tay một người nào đó.

– Thứ hai: Thỉnh thoảng ngươi phải bị cắt gọt một cách hết sức đau đớn, nhưng ngươi phải cần điều này vì nó làm cho ngươi trở thành ngày càng hữu ích hơn.

– Thứ ba: Ngươi có thể sửa chữa bất cứ lỗi lầm nào mà ngươi đã gây ra.

– Thứ tư: Phần quan trọng nhất sẽ luôn nằm bên trong ngươi.

– Và thứ năm: Trên mỗi mặt phẳng mà ngươi được sử dụng lên, ngươi sẽ để lại dấu vết. Bất kể điều kiện ra sao ngươi vẫn phải tiếp tục công việc của mình.

Hay là một đoạn đối thoại cảm động sau đây giữa bút chì và cục tẩy:

– Bút chì: Ôi! Tôi thật có lỗi.

– Cục tẩy: Cho việc gì? Anh đâu làm gì sai?

– Bút chì:  Tôi xin lỗi vì đã làm bạn hư hao. Mỗi khi tôi mắc lỗi lầm, bạn luôn bên cạnh để xóa nó. Và bạn ngày càng gầy ốm, nhỏ đi mỗi lần…

– Cục tẩy: Ðúng thế! Nhưng tôi không phiền hà. Bạn biết đó! Tôi sinh ra để làm việc ấy, để giúp bạn mỗi khi bạn sai. Cho dẫu một ngày kia tôi hao mòn rồi mất, thì bạn sẽ thay thế tôi bằng “cục tẩy” khác mới hơn. Vì thế đừng buồn.

Wacom Bamboo Stylus

Có thể bạn tìm thấy trong đoạn đối thoại đó hình ảnh của cha mẹ là cục tẩy và con cái là cây bút chì, hay là hình ảnh của tình yêu thương bất vụ lợi đầy cao cả của nhân loại nghìn đời. Hoặc có chút ví von chút lãng mạn, thì xem trang giấy trắng như người trinh nữ, có nét bút mực là thành gái có chồng, hằn sâu vết màu ái ân, mất đi cái ngàn vàng. Còn bút chì thì như người tình, đi vào trang giấy trắng chỉ như những nụ hôn ngọt ngào. Với cục tẩy, mọi lỗi lầm và kỷ niệm quá khứ sẽ được xóa đi trên trang đời tình ái của nàng. Trang giấy dù không phẳng phiu vẫn còn trong trắng – như người trinh nữ. Hãy cứ yêu nhau nhẹ nhàng như bút chì cọ vào trang giấy. Không vừa lòng nhau thì tẩy xóa vu vơ. Một mai khi trang giấy không còn thì bút chì vẫn còn đó. Ðể tô mày, vẽ mắt cho nàng như Trương Vô Kỵ. Bạn nhỉ.

 

Ngọc Lan st

 

Xem thêm...

Phong tục đón Tết Trung thu ở Việt Nam và trên khắp thế giới

Phong tục đón Tết TRUNG THU ở Việt Nam

và trên khắp thế giới

October 4-2017 - Ngày 15 tháng 8 Âm Lịch

Đối với người phương Đông, Trung thu là một trong hai lễ hội quan trọng nhất sau Tết âm lịch. Vì vậy không chỉ Việt Nam, nhiều quốc gia châu Á khác cũng tổ chức lễ hội này. Trong những ngày này các gia đình thường quây quần bên nhau, ăn bánh Trung thu, uống trà và ngắm trăng,…

Việt Nam – Tết Trung thu là của thiếu nhi

Trung thu ở Việt Nam là ngày Tết của thiếu nhi, gắn với truyền thuyết về Hằng Nga, Chú Cuội trông trăng. Các em nhỏ thường rước đèn ông sao, đeo mặt nạ và lập thành đoàn múa sư tử, đánh trống rất rôm rả.

Trong dịp này, người Việt thường bày bánh trái ra sân để cúng Mặt trăng. Riêng trẻ em rất háo hức chờ đón dịp Trung thu bởi đây là thời điểm các em được người thân mua cho nhiều đồ chơi, bánh kẹo. Có những loại bánh đặc trưng mà thường chỉ dịp Trung thu mới có như bánh dẻo, bánh nướng,… Đồ chơi truyền thống của trẻ em ngày xưa gồm đèn ông sao, đèn lồng, đèn kéo quân, đèn con giống,… và không đa dạng nhiều chủng loại, mẫu mã như hiện nay.

Ở nhiều nơi, Trung thu là dịp mở cuộc thi cỗ, thi làm bánh của các bà, các cô. Trẻ em sẽ rước đèn, thi hát trống quân. Khi trăng đã lên cao, các bé ngồi quây quần quanh mâm cỗ gồm nhiều loại bánh trái, hoa quả, cùng tham dự cỗ trông trăng và phá cỗ cho tới đêm khuya. Mâm cỗ trông trăng truyền thống của trẻ em Việt Nam thường có bánh nướng, bánh dẻo, chú chó làm bằng tép bưởi và một số loại quả đặc trưng của mùa thu như chuối, hồng ngâm, thị, na, mía,… Ở một số nơi người ta còn tổ chức múa lân, múa sư tử, múa rồng để các em vui chơi thoả thích.

Trung Quốc – Trung thu là tết Đoàn viên

Đối với người Trung Quốc, Tết Trung thu xuất hiện từ cách đây 3.000 năm và được tổ chức vào ngày 15/8 âm lịch. Vào cuối mùa thu hoạch, các gia đình mừng được mùa với một bữa ăn lớn gồm bánh trung thu nhân đậu đỏ hoặc hạt sen.

Trong phong tục của người Hoa, Tết Trung thu còn gọi là tết Đoàn viên. Đây là thời điểm mọi thành viên trong gia đình tụ họp với nhau. Bất cứ ai làm ăn xa xôi ở đâu, vào ngày này cũng trở về quê hương để gặp lại gia đình, họ hàng và cùng ăn bữa cơm đoàn viên.

Sau bữa cơm sum họp, các thành viên trong gia đình lại cùng nhau thưởng nguyệt (ngắm trăng) và ăn bánh trung thu dưới ánh đèn lồng lung linh. Một trong những hoạt động không thể thiếu được trong dịp Trung thu của người Hoa đó là rước đèn lồng và múa rồng lửa. Người dân tin rằng rồng lửa sẽ mang lại nhiều may mắn và an lành tới mỗi gia đình.

Nhật Bản – Lễ hội ngắm trăng

 

Lễ hội Trung thu được du nhập vào Nhật Bản bắt nguồn từ Trung Quốc từ hơn 1.000 năm trước. Nhưng khác với người dân Trung Quốc ăn bánh ngắm trăng thì người Nhật Bản lại ăn xôi nắm trong ngày tết Trung thu. Lễ hội Trung thu ngày Rằm tháng 8 Âm lịch được gọi là “thập ngũ dạ” (đêm mười lăm) hoặc “Trung thu danh nguyệt”(Trung thu trăng sáng).

Mặc dù, sau thời Minh Trị Duy Tân (khoảng cuối thế kỷ 19), Nhật Bản đã hủy bỏ nông lịch, đổi thành dương lịch, nhưng cho đến nay khắp nơi trên đất nước Nhật Bản vẫn còn gìn giữ tập tục ngắm trăng vào đêm Trung thu.

Trẻ em Nhật Bản rước đèn cá chép trong các hội ngắm trăng. Đứa trẻ nào cũng có đèn cá chép kể từ khi lọt lòng mẹ vì cá chép tượng trưng cho lòng can đảm, nhất là đối với các em trai. Truyền thuyết cho rằng cá chép là hiện thân của võ sĩ Samurai vì nó dám lội ngược dòng thác nước.

Theo truyền thống, để chuẩn bị cho đêm ngắm trăng, mọi gia đình đều dùng cỏ bông bạc để cắm thay hoa trong nhà. Mâm cỗ ngắm trăng gồm: bánh nhân táo, dưa hấu, hạt dẻ và các loại hoa quả khác được bày trên một bệ đứng hoặc bàn, đặt ở ngoài hiên nhà hoặc gần cửa sổ.

Tại Nhật Bản, người Nhật Bản lại cho rằng có Thỏ Ngọc sinh sống trên mặt trăng, vì vậy khi ngắm trăng thường tưởng tượng như đang thấy hình một chú thỏ đang ăn bánh bao, hoặc đang giã bánh Tsuki-Dango.

Hàn Quốc – Lễ hội mừng mùa bội thu và cảm tạ tổ tiên

Lễ hội vào dịp này ở Hàn Quốc được gọi là Chuseok hay Hangawi. Đối với người Hàn Quốc thì đây là một trong những lễ hội lớn nhất trong năm, cũng được diễn ra vào ngày 15/8 Âm lịch, đây là lễ hội mừng mùa bội thu và cảm tạ tổ tiên của người Hàn Quốc…

Đây cũng là một dịp để các thành viên trong gia đình được đoàn tụ và cùng nhau thưởng trăng và ăn tiệc, các gia đình bày bánh gạo có hình trăng lưỡi liềm được phủ rong biển, đỗ, lạc… bên ngoài và các loại thức ăn khác lên bàn thờ. Đây cũng là dịp mọi người tỏ lòng thành kính với tổ tiên. Họ thường tới thăm mộ tổ, dọn cây dại và làm sạch khu vực quanh mộ. Truyền thống này giống với nghi thức tảo mộ ngày tết Thanh minh.

Đài Loan

Ở Đài Loan, ngày tổ chức đêm rằm trung thu là ngày nghỉ lễ. Mọi người đón trung thu bằng các hoạt động nấu nướng ngoài trời. Thành phố Đài Bắc hiện có tới 11 công viên nằm bên cạnh sông hồ để phục vụ nhu cầu tổ chức trung thu của các gia đình, tại đây họ có thể nấu nướng, ăn uống và các gia đình có thể làm quen, chúc tụng nhau.

Triều Tiên – Lễ hội đêm Thu

Người Triều Tiên gọi Tết Trung thu là “Thu tịch tiết” (lễ hội đêm Thu). Các gia đình hấp bánh và mang biếu tặng cho nhau. Bánh có hình nửa vầng trăng, làm từ bột gạo, bên trong là nhân đậu, mứt, táo,…

Đến lúc trời sập tối, họ cùng nhau vừa thưởng nguyệt, vừa thi kéo co, vật, hoặc biểu diễn ca múa. Các cô gái trẻ mặc những trang phục đẹp lộng lẫy trong ngày lễ hội, vui vầy dưới gốc đại thụ, cùng chơi trò chơi đu dây,…

Singapore – Trung thu diễn ra sôi động

Tại đây, lễ đón Trung thu diễn ra rất sôi động. Tại quảng trường Sengkang, mọi người tập trung để trải nghiệm các trò chơi thú vị. Đây là dịp để cộng đồng người Hoa tại Singapore thể hiện góc văn hóa giàu có và đa dạng của mình tại khu Chinatown với những chiếc đèn lồng đầy màu sắc, các thành viên trong gia đình quây quần bên nhau, cùng chia sẻ niềm hạnh phúc bên những chiếc bánh thơm ngon và tách trà đậm đà.

Malaysia – Trung thu là mùa lễ hội

Những năm gần đây, vào dịp Trung thu, ở Malaysia ngoài lễ hội Bánh Trung thu (19-21/9) còn có lễ hội đèn lồng vào ngày 16/9. Dịp này, phố phường đều được trang trí bởi hàng trăm, hàng ngàn chiếc đèn lồng sặc sỡ. Đây là dịp để người dân Malaysia và du khách ra đường hòa mình vào không khí tưng bừng của ngày lễ.

Myanmar – Trung Thu rực rỡ ánh sáng khắp nơi

Ngày rằm trung thu ở Myanmar được gọi là “Lễ trăng tròn” hay “Tiết quang minh”. Đêm rằm, nhà nhà đều thắp đèn lồng để thành phố sáng rực, ánh sáng chiếu rọi khắp mọi nơi. Mọi người cũng thường xem biểu diễn kịch, nhảy múa, xem phim và nhiều hoạt động vui chơi náo nhiệt khác trong đêm lễ hội này.

Lào – Trung thu là lễ hội trăng phước lành

Người Lào gọi Tết Trung thu là lễ hội trăng phước lành, tất cả mọi người đều tụ tập bên gia đình, thưởng trà, ngắm trăng. Khi hoàng hôn buông xuống, các chàng trai cô gái nhảy múa, hát ca thâu đêm.

Campuchia – Trung thu là lễ “bái nguyệt tiết” (lễ hội vái lạy trăng)

Vào ngày 15, người Campuchia tổ chức lễ “bái nguyệt tiết” truyền thống. Sáng sớm hôm ấy, người ta bắt đầu chuẩn bị lễ vật cúng nguyệt, gồm hoa tươi, súp sắn, gạo dẹt, nước mía.

Buổi tối, mọi người đặt đồ cúng vào khay, đem để trên một chiếc chiếu lớn và ngồi chờ trăng lên. Khi Mặt trăng nhô lên đầu cành cây, mọi người thành tâm bái nguyệt, cầu xin ban phước. Sau đó, người già lấy gạo dẹt nhét vào miệng trẻ con để cầu viên mãn, điều tốt đẹp.

Thái Lan – Trung thu là “Tết cầu trăng”

Các cô gái Thái Lan nhảy múa trong “Tết cầu trăng” đêm Rằm tháng Tám. (Ảnh: Pinterest)

Theo truyền thuyết của Thái Lan, vào đêm Rằm tháng Tám, bát tiên sẽ đi tới cung điện mặt Trăng để dâng lên Quan Thế âm Bồ Tát những chiếc bánh có hình quả đào và chúc thọ Người.

Bởi vậy, không giống như nhiều quốc gia châu Á khác, bánh Trung Thu ở Thái Lan có hình dạng giống quả đào và vào đêm Rằm, tất cả già trẻ, gái trai đều phải ngồi cầu nguyện và ban phước lành cho nhau trong lễ cúng trăng. Ở Thái Lan, bưởi có ý nghĩa tượng trưng cho sự viên mãn và xum vầy, vì vậy người Thái thường dùng bưởi trong ngày “ tết cầu trăng” với hy vọng sum họp và đủ đầy.

Khu phố Tàu, Mỹ

Tại các quốc gia khác, các khu phố Tàu (Chinatown) luôn chuẩn bị công phu cho hoạt động Trung thu hàng năm. Ngoài những hoạt động của các gia đình, người Hoa còn tổ chức các đêm diễn kịch trong các nhà hát truyền thống, và toàn bộ khu phố được trang hoàng rực rỡ bởi đủ các loại đèn. Ở khu Chinatown của Los Angeles, các sự kiện trong đêm Trung thu được phục vụ cho tất cả mọi người không kể người Hoa hay dân tộc khác, và tất cả đều miễn phí.

 

 

Kim Quy st

 

Xem thêm...

Tư liệu quý: Bộ ảnh tuyệt đẹp về Tết Trung Thu xưa ở VN

Tư liệu quý: Bộ ảnh tuyệt đẹp

về Tết Trung Thu xưa ở Việt Nam

******

Trải qua bao thăng trầm của thời gian, Tết Trung Thu đã có rất nhiều sự thay đổi. Vẫn là không khí rộn ràng, đông vui nhưng dường như chúng ta khó có thể thấy lại được những phong vị ngày xưa trong ngày Tết truyền thống này.

Cửa hàng bán đồ Trung Thu đầu thế kỷ 20.

Cửa hàng bán đồ Trung Thu đầu thế kỷ 20.

Tết Trung Thu có từ bao giờ, ai là người đưa Tết này từ Trung Quốc vào nước ta thì chưa có tài liệu sử sách nào đề cập đến. Chỉ biết rằng Tết Trung Thu đã trở thành một nét văn hóa ăn sâu vào trong đời sống của người Việt, là một dịp để những người thân trong gia đình được quây quần bên nhau trao gửi yêu thương.

Dù nó có sự biến đổi liên tục theo năm tháng nhưng với nhiều người, Tết Trung Thu vẫn là khoảng ký ức không bao giờ phai nhạt.

Đám con trẻ hào hức với Tết trung thu xưa.

Đám con trẻ hào hức với Tết trung thu xưa.

Giờ đây, không khí ngày Tết Trung thu đang đến gõ cửa từng ngôi nhà từ vùng quê đến những con phố. Tuy nhiên, mỗi thời mỗi khác, trải qua lớp bụi của thời gian, ngày nay Tết Trung thu đã có nhiều đổi khác so với khi xưa.

Đèn lồng, đèn cá chép, đèn kéo quân luôn làm những đứa trẻ thèm thuồng.

Đèn lồng, đèn cá chép, đèn kéo quân luôn làm những đứa trẻ thèm thuồng.

Thuở xưa ấy, khi gần đến Trung thu, những cửa tiệm quanh chợ bắt đầu trang trí, bày biện mặt hàng sửa soạn cho dịp lễ này. Đám con trẻ thời ấy háo hức kỳ lạ với Tết Trung Thu bởi các thú vui truyền thống, mộc mạc nhưng tinh tế của dịp lễ cổ truyền này.

Khắp phố phường rộn ràng âm thanh của những người thợ đóng bánh ngoài quầy tạo nên khi khuôn bánh gõ mạnh trên mặt bàn theo những nhịp điệu khoan nhặt rất đặc trưng.

Một cửa hàng thực phẩm thời xưa, nay chỉ còn là dĩ vãng.

Một cửa hàng thực phẩm thời xưa, nay chỉ còn là dĩ vãng.

Đủ các món đồ chơi được bày bán ở những khu chợ xưa.

Đủ các món đồ chơi được bày bán ở những khu chợ xưa.

Đèn lồng, đèn cá chép, đèn kéo quân luôn làm những đứa trẻ thèm thuồng. Những đầu lân, các đèn lồng nan tre phết giấy bóng kính, làm theo các hình con cá, ông sao, bánh ú hay những con giống, làm bằng bột cắm lông gà nhuộm màu sặc sỡ, cũng là nét đặc thù của Tết Trung Thu của người Việt.

Đèn hình con cua là ước ao của bọn trẻ cả tháng trời trước Tết Trung Thu.

Đèn hình con cua là ước ao của bọn trẻ cả tháng trời trước Tết Trung Thu.

Múa lân cũng là một trong những nét đẹp của Tết Trung Thu. Múa cùng với lân là ông thổ địa bụng phệ phe phẩy cái quạt nan. Tiếng trống, tiếng hò reo, tiếng bước chân, và vũ điệu của sư tử, cứ rạo rực, cuốn hút không biết bao người.

Múa lân Trung Thu xưa.

Múa lân Trung Thu xưa.

Trung Thu của con nhà giàu

Trung Thu của con nhà giàu

Tết Trung Thu

Tết Trung Thu

Và một điều quan trọng nữa không thể thiếu mỗi khi Tết Trung Thu đến, đó là khoảnh khắc cảm nhận sự ấm cúng của gia đình khi xoay quanh mâm cỗ. Mọi người cùng thưởng thức hương vị thơm ngon của bánh nướng, bánh dẻo hòa với nước trà xanh và chia sẻ những câu chuyện của mình.

Dù thời gian của Tết Trung thu không dài, nhưng nó đủ để mỗi người trân trọng hơn những ký ức đẹp, để khi qua đi rồi ai cũng nuối tiếc và tự hỏi: “Bao giờ mới đến Trung thu nữa nhỉ?”.

Một đại gia đình tề tựu đông đủ bên mâm cỗ Trung Thu (đầu thế kỷ 20).

Mâm cỗ trung thu xưa có đầy đủ các loại trái cây.

Mâm cỗ trung thu xưa có đầy đủ các loại trái cây.


Bánh Trung Thu Đông Hưng Viên nổi tiếng Sài Gòn, ảnh chụp trước 1975.

Bánh Trung Thu Đông Hưng Viên nổi tiếng Sài Gòn, ảnh chụp trước 1975.


Trẻ em vui sướng bên đèn Ông Sao (1989).

Hà Nội thập niên 1990, một cô bán đèn cù quay đang “chào hàng” với một bé gái bên quán nước.


Hà Nội thập niên 1990, một cô bán đèn cù quay đang “chào hàng” với một bé gái bên quán nước.


Đồ chơi Trung thu xưa gắn với truyền thống dân tộc (đầu thế kỷ 20).

Đồ chơi Trung thu xưa gắn với truyền thống dân tộc (đầu thế kỷ 20).


Một chợ Trung thu Hà Nội năm 1987.

Một chợ Trung thu Hà Nội năm 1987.


Sài Gòn mùa Trung thu xưa (thập niên 1990).

Sài Gòn mùa Trung thu xưa (thập niên 1990).


Anh sửa lồng đèn cho em, hình ảnh không thể quên với tuổi thơ 8x trở về trước.

Anh sửa lồng đèn cho em, hình ảnh không thể quên với tuổi thơ 8x trở về trước.

Theo Thúy Hà / Gia Đình Việt Nam

 

Hồng Vân sưu tầm

Xem thêm...

20 địa điểm đẹp nhất để ngắm “mùa thu lá vàng bay” trên khắp thế giới

20 địa điểm đẹp nhất để ngắm “mùa thu lá vàng bay” trên khắp thế giới

 
Mùa thu quả là một mùa diệu kỳ khi cây cối trên khắp thế giới cùng nhau phô diễn một màu đỏ, cam, vàng vô cùng ngoạn mục. Tuy vậy có một số địa điểm “mùa thu lá vàng bay” lại đẹp và huyền diệu hơn những nơi khác.

Sau đây là bộ ảnh về mùa lá rụng ở khắp nơi trên thế giới, theo bạn mùa thu ở nước nào là ấn tượng hơn cả?

1. Paris, Pháp


(Ảnh: katerina Pokrovsky/Shutterstock)

Hương sắc mùa thu tràn ngập đường phố Paris. Có thể nói mùa thu là một trong những khoảng thời gian đẹp nhất trong năm để du khách thăm thú Paris, bởi lẽ vào thời điểm này chi phí rẻ hơn, ít đông đúc hơn và thậm chí cảnh sắc thiên nhiên còn đẹp hơn.Liệu còn thời điểm nào tuyệt vời để chiêm ngưỡng khu vườn Palais-Royal Garden hoặc Versailles hơn là khi những nơi này được khoác lên mình sắc đỏ rực lửa của những tán lá.

2. Đường cao tốc Million Dollar (Tuyến đường 550 của Hoa Kỳ), Colorado

(Ảnh: Shutterstock)

Một trong những thắng cảnh đẹp nhất xứ cờ hoa. Mùa thu của Colorado đẹp ngoài sức tưởng tượng. Khi mùa thu tới, những cây dương lá rung dọc theo lộ trình chuyển sang màu vàng, màu cam pha tông đỏ rực lửa.

3. Kyoto, Nhật Bản


Ngôi đền Daigoji. (Ảnh: Patrick Foto/Shutterstock)

Tạp chí Du lịch Travel + Leisure đã hai lần bình chọn Kyoto là thành phố tốt nhất thế giới. Vùng đất cố đô của Nhật Bản này thu hút đông đảo du khách bởi những đặc trưng văn hóa và nền ẩm thực độc đáo, những đền đài cổ kính mang màu sắc riêng của Nhật Bản, nhưng có lẽ điều tuyệt vời hơn cả chính là mùa thu lá bay, nhất là màu đỏ rực rỡ của các tán lá bao phủ quanh ngôi đền Daigoji sẽ khiến bạn choáng ngợp.

4. Thung lũng Napa, California


Vườn nho ở thung lũng Napa. (Ảnh:  Michael Warwick/Shutterstock)

Thung lũng Napa vốn nổi tiếng là quê hương của nhiều loại rượu vang nức tiếng, nhưng đồng thời nó còn là một nơi có những tán lá vàng thu mơ mộng. 

5. Hồ Hallstätter See, Áo


(Ảnh: Shutterstock/ canadastock)

Từ hồ Hallstätter See, du khách có thể chiêm ngưỡng toàn cảnh dãy Alps của Áo. Sắc lá mùa thu hòa quyện vào làn nước trong xanh của hồ tạo nên một vẻ đẹp không sao tả xiết.

6. Budapest, Hungary


Cầu Xích (Chain Bridge) ở Budapest, thủ đô Hungary. (Ảnh: Shutterstock/ Botond Horvath)

Mùa thu là mùa tuyệt vời nhất để đến thăm thú thành phố Budapest xinh đẹp. Vào cuối tháng 10, thành phố được mệnh danh là “Viên ngọc của Danube” này càng trở nên rực rỡ hơn với màu sắc sống động của những tán lá cây.

 7. London, Anh quốc


“Trộm” nhìn tháp đồng hồ Big Ben qua những tán lá thu. (Ảnh: Shutterstock/ Jaromir Chalabala)

Mùa thu ở Anh quốc kéo dài từ tháng 9 đến tháng 11, khi đó sắc đỏ vàng rực rỡ của cây thay lá phủ trùm khắp nơi. Với những ai yêu thích đi dã ngoại dưới trời thu, thì công viên Hyde Park là một địa điểm không thể bỏ qua.

8. Đường Green Mountain (Tuyến đường 100), Vermont

Công viên Quốc gia Green Mountain (Ảnh: Wikipedia)

Vermont là thiên đường mùa thu bởi 80% diện tích của nó là những cánh rừng. Trên thực tế, các tờ báo địa phương thậm chí còn theo dõi sự thay đổi của các tán lá. Hành trình dài 220 dặm này xuyên qua gần như toàn bộ lãnh thổ của tiểu bang, lượn qua những dãy núi dốc, thung lũng, đồng cỏ xanh, nông trang, rừng cây, và tất cả đều tràn ngập màu vàng, cam, đỏ.

9. Công viên Quốc gia Thung lũng Cửu Trại Câu, Trung Quốc

(Ảnh: Shutterstock/ Efired)

Tọa lạc ở tỉnh Tứ Xuyên, Trung Quốc, Vườn quốc gia Cửu Trại Câu nổi tiếng với chín ngôi làng Tây Tạng. Là một di sản thế giới UNESCO, đến với Cửu Trại Câu, du khách có thể được tận mắt chiêm ngưỡng những động vật quý hiếm như gấu trúc, khỉ vàng Tứ Xuyên, và dê linh dương Tứ Xuyên, cũng như sắc đỏ, cam và vàng rực rỡ của cây lá trong những tháng mùa thu.

10. Lâu đài Neuschwanstein, Đức

Lâu đài Neuschwanstein của đức nổi tiếng với vẻ đẹp thần tiên của nó. (Ảnh: Shutterstock/ Boris Stroujko)

Lâu đài Neuschwanstein truyền cảm hứng cho Lâu đài Cinderella của Disney này thậm chí còn đẹp huyền ảo hơn khi màu sắc mùa thu phủ trùm lên nó. Lâu đài này từng là nơi ở ẩn cư của vua Ludwig II, và hiện nay là một trong những cung điện được tham quan nhiều nhất trên thế giới.

Tuscany, Italy

Vườn nho Tuscany vào mùa thu (Ảnh: Shutterstock/ Taiga)
Ngoài nổi tiếng với nghệ thuật và kiến trúc thời Phục Hưng, vùng Tuscany của Ý còn gây ấn tượng với vườn ô liu, vườn nho với màu sắc rực rỡ trong trời thu.

Công viên và khu Bảo tồn Quốc gia Denali, Alaska, Hoa Kỳ

Công viên và khu Bảo tồn Quốc gia Denali trải dài trên 6 triệu mẫu Anh. (Ảnh: Shutterstock/ eyeCatchLight Photography)

Đến công viên và khu Bảo tồn Quốc gia Denali vào mùa thu, du khách có thể được chiêm ngưỡng 6 triệu mẫu Anh lá mùa thu của hàng ngàn cây bạch dương và cây dương lá rung bùng nổ sắc vàng.

Washington D.C.

Chiêm ngưỡng những công trình kiến trúc nổi tiếng ở Washington D.C. được bao trùm bởi những tán lá mang hương sắc mùa thu. (Ảnh: Shutterstock/ MH Anderson Photography)

Hãy quên đi những bông hoa anh đào lãng mạn vào mùa xuân để chiêm ngưỡng sắc đỏ rực rỡ vào mùa thu ở thủ đô xứ cờ hoa.

Quốc lộ Blue Ridge Parkway ở Bắc Carolina và Virginia

Đường Blue Ridge Parkway. (Ảnh: jaredkay / Stock)

Quốc lộ Blue Ridge Parkway luôn hiện hữu một vẻ đẹp lung linh suốt bốn mùa, nhưng có lẽ khoảng thời gian cây cối thay sắc lá trong những tháng mùa thu là tuyệt vời hơn cả.

Con đường dài 470 dặm nối từ Công viên Quốc gia Núi Great Smoky của Bắc Carolina đến Công viên Shenandoah và Skkyline Drive của Virginia này đi xuyên qua hàng chục rừng cây gỗ cứng, phố núi Appalachian, hồ nguyên sơ, cao nguyên đồng cỏ và những điểm đến nổi tiếng như Asheville.

Amsterdam, Hà Lan

Một trong những con kênh của Amsterdam. (Ảnh:  Shutterstock/ Skreidzeleu)

Dù là lựa chọn thăm thú thành phố Amsterdam theo đường bộ với xe đạp hay đường thủy trên các con kênh, thì vẻ đẹp mang sắc vàng của những tán lá mùa thu rực rỡ sẽ làm bạn choáng ngợp đến nỗi quên mất rằng vào mùa này thời gian ban ngày của thành phố chỉ kéo dài 9 tiếng.

Công viên Trung tâm, New York

Ảnh chụp từ trên cao Công viên Trung tâm New York. (Ảnh: Shutterstock/ Francois Roux)

Thành phố hiện đại điển hình với những dãy nhà bê tông nhiều tầng san sát nhau được thiên nhiên ưu đãi ban tặng cho rừng cây với sắc màu sặc sỡ mỗi độ thu về. Công viên rộng 843 mẫu Anh này là một trong những địa điểm được lựa chọn quay phim nhiều nhất ở New York.

Thác Niagara, New York

Thác Niagara vào mùa Thu. (Ảnh: Shutterstock/SurangaSL)

Được hình thành bởi ba thác nước lớn, với 3.160 tấn nước chảy qua thác Niagara mỗi giây, tạo nên một trong những thác nước hùng vĩ nhất thế giới. Màu đỏ và cam của lá cây tương phản với màu xanh lam của dòng nước tạo nên một cảnh tượng ngoạn mục.

Santa Fe, New Mexico

Rừng Quốc gia Santa Fe National Forest. (Ảnh: forestpath/Shutterstock)

Dãy núi Sangre de Cristo ở Rừng Quốc gia Santa Fe phủ kín cây dương lá rung và cây tùng bách, chúng đều đồng loạt chuyển sang màu vàng rực rỡ khi trời sang thu.

Cao nguyên ở Scotland

Những ngọn đồi trên cao nguyên Scotland. (Ảnh: Mikadun/Shutterstock)

Cao nguyên Scotland là nơi có những cảnh quan tuyệt mỹ nhất đất nước Scotland, và vẻ đẹp của nó càng choáng ngợp hơn trong tiết trời thu. Mùa thu cũng là khoảng thời gian tuyệt vời nhất để bạn khám phá thế giới hoang dã của những loài động vật như hươu nai đỏ, hải cẩu xám, ngỗng chuông và thiên nga.

Quebec, Canada

Chiếc áo thu phủ trùm toàn bộ Quebec. (Ảnh: Shutterstock/ David Boutin)

Từ giữa đến cuối tháng Chín là khoảng thời gian lý tưởng nhất để chiêm ngưỡng sắc thu lan tràn trên khắp Quebec với những tán lá màu đỏ, cam và vàng đan xen nhau. Để có được trải nghiệm độc đáo hơn cả, bạn hãy nghỉ lại trong các ngôi nhà Hobbit nằm trong rừng cây.

Minh Phương
Theo This Is Insider

TÊ HÁT ST

Xem thêm...
Theo dõi RSS này